Vì sao “tin tốt” gần đây không còn thúc đẩy Bitcoin: vĩ mô thiếu động lực bùng nổ

Bitcoin giao dịch quanh vùng 80.000 USD vào ngày 31/12, trùng thời điểm lạm phát Mỹ hạ nhiệt và thị trường bắt đầu định giá khả năng Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) cắt giảm lãi suất.

Tuy nhiên, việc giá không thể bứt phá tiếp cho thấy nhà đầu tư đang giảm dần sự phụ thuộc vào các tiêu đề vĩ mô, thay vào đó tập trung nhiều hơn vào lợi suất thực, cơ chế vận hành của thị trường tiền tệ và dòng vốn từ các ETF giao ngay. Sự thay đổi này khiến Bitcoin bị “ghim” trong một biên độ rõ ràng, ngay cả khi câu chuyện “cắt giảm lãi suất sắp đến” vẫn chiếm ưu thế trong dư luận.

Vĩ mô không còn tạo bùng nổ: Vì sao “tin tốt” không đẩy được Bitcoin

Dữ liệu lạm phát mới nhất về mặt lý thuyết đã củng cố kỳ vọng nới lỏng chính sách. CPI toàn phần của Mỹ trong tháng 11 tăng 2,7% so với cùng kỳ năm trước, trong khi CPI lõi tăng 2,6%.

Tuy vậy, báo cáo này lại gặp vấn đề về độ tin cậy, khiến thị trường dễ coi đây chỉ là sự xác nhận cho kỳ vọng sẵn có, thay vì thông tin mới đủ mạnh để tái định giá tài sản. Việc chính phủ Mỹ từng đóng cửa đã làm gián đoạn quá trình thu thập dữ liệu, bao gồm việc hủy báo cáo CPI tháng 10 và dời thời điểm thu thập dữ liệu tháng 11 sang giai đoạn có nhiều yếu tố giảm giá theo mùa lễ.

Chính sách tiền tệ cũng phát đi tín hiệu không hoàn toàn nhất quán. Sau lần cắt giảm thứ ba trong năm 2025, biên độ lãi suất điều hành của Fed hiện ở mức 3,50–3,75%. Dự báo kinh tế công bố tháng 12 cho thấy mức trung vị chỉ còn một lần cắt giảm trong năm 2026, nhưng độ phân tán giữa các quan điểm là rất lớn.

Với những nhà giao dịch muốn bám sát xác suất thực tế của thị trường thay vì dự báo chính thức của Fed, công cụ FedWatch của CME Group vẫn là thước đo tham chiếu chính. Khoảng cách giữa kỳ vọng thị trường và “trọng tâm” của các nhà hoạch định chính sách là một trong những lý do khiến câu chuyện cắt giảm lãi suất, tự thân nó, chưa đủ để đưa Bitcoin thoát khỏi vùng đi ngang.

Lợi suất thực: rào cản then chốt với tài sản dài hạn như Bitcoin

Yếu tố kìm hãm rõ rệt nhất nằm ở lợi suất thực – mức chiết khấu quan trọng đối với các tài sản mang tính dài hạn. Lợi suất thực của trái phiếu TIPS kỳ hạn 10 năm vào cuối tháng 12 vẫn quanh mức 1,90%.

Khi lợi suất thực duy trì ở vùng cao như vậy, chính sách danh nghĩa có thể nới lỏng nhưng điều kiện tài chính thực tế vẫn chặt chẽ. Điều này hạn chế dư địa tăng giá mà thị trường thường kỳ vọng từ các đợt cắt giảm lãi suất.

Nói cách khác, thị trường có thể ăn mừng “cắt giảm”, nhưng Bitcoin vẫn chờ sự kết hợp mang tính quyết định hơn: lợi suất thực giảm rõ rệt và một cú hích thanh khoản đủ sạch để lan tới nhóm người mua biên.

Thanh khoản cuối năm: có sẵn nhưng không dễ dàng

Điều kiện thanh khoản cũng phức tạp hơn so với câu chuyện nới lỏng bề mặt, đặc biệt vào thời điểm cuối năm. Việc sử dụng Cơ chế Repo thường trực (Standing Repo Facility) của Fed New York đạt kỷ lục 74,6 tỷ USD vào ngày 31/12, trong khi số dư reverse repo cũng tăng.

Tổ hợp tín hiệu này cho thấy thanh khoản “có tồn tại”, nhưng không đồng nghĩa với việc thanh khoản “dễ tiếp cận” – một khác biệt quan trọng đối với các vị thế rủi ro có sử dụng đòn bẩy.

Những áp lực kiểu này không chỉ đến từ lãi suất điều hành của Fed, mà còn phản ánh giới hạn bảng cân đối kế toán và các dòng tiền như biến động của Tài khoản Kho bạc Mỹ (TGA). Fed từng nhấn mạnh đây là kênh có thể hút hoặc bơm dự trữ, độc lập với lập trường chính sách trên danh nghĩa.

Quy mô bảng cân đối của Fed, được theo dõi hàng tuần qua chỉ số WALCL trên FRED, vì thế vẫn là điểm tham chiếu quan trọng để nhà đầu tư đánh giá liệu thanh khoản có đang nới lỏng đủ để hỗ trợ khẩu vị rủi ro bền vững hay không.

Thị trường theo dòng tiền, không chạy theo tiêu đề

Diễn biến giá của Bitcoin thời gian qua phù hợp hơn với một thị trường bị chi phối bởi dòng vốn và định vị, thay vì phản ứng tức thì với tin tức. Glassnode xác định một vùng giao dịch rõ ràng, với kháng cự quanh 93.000 USD và hỗ trợ gần 81.000 USD, phản ánh quá trình hấp thụ nguồn cung phía trên.

Reuters cũng ghi nhận Bitcoin giao dịch quanh vùng cao 80.000 USD vào cuối tháng 12, thấp hơn đáng kể so với đỉnh hồi tháng 10, củng cố nhận định rằng lạc quan vĩ mô chưa chuyển hóa thành đà tăng giá ngay lập tức.

ETF giao ngay và sự thay đổi trong phản ứng giá

Cấu trúc thị trường sau khi ETF Bitcoin giao ngay ra đời giúp lý giải vì sao phản ứng của giá đã khác trước. Các ETF này tạo ra một kênh dòng vốn lớn và rất dễ quan sát, nằm giữa tâm lý vĩ mô và lực mua giao ngay.

Khi nhu cầu yếu hoặc áp lực bán ròng chiếm ưu thế, kênh này có thể làm suy giảm tác động của “tin tốt”. Kể từ ngày 4/11, các ETF Bitcoin giao ngay tại Mỹ ghi nhận khoảng 3,4 tỷ USD dòng vốn rút ròng, trong đó IBIT dẫn đầu về mức rút vốn.

Dữ liệu theo ngày, do Farside Investors theo dõi, đặc biệt quan trọng: chuỗi ngày tạo lập ròng dương có thể cung cấp lực cầu ổn định ngay cả khi vĩ mô nhiễu động, trong khi các phiên âm liên tiếp dễ dàng chặn đứng những đợt phục hồi mà trước đây có thể đã kéo dài hơn.

Điều gì cần thay đổi để Bitcoin thoát khỏi vùng đi ngang

Kịch bản cơ sở hiện tại là lãi suất tiếp tục được định giá giảm, dữ liệu lạm phát còn gây tranh cãi và lợi suất thực giữ ở mức cao. Trong bối cảnh đó, Bitcoin nhiều khả năng tiếp tục dao động trong vùng 81.000–93.000 USD.

Kịch bản tích cực hơn đòi hỏi những yếu tố quen thuộc mà nhà đầu tư vẫn chờ đợi: lợi suất thực 10 năm bước vào xu hướng giảm, dòng vốn ETF giao ngay đảo chiều bền vững và giá vượt qua vùng cung phía trên.

Bước sang đầu năm 2026, đồng USD đóng vai trò nền tảng hơn là chất xúc tác trực tiếp. Dù đồng bạc xanh khởi đầu năm mới yếu đi sau mức giảm mạnh nhất trong tám năm, điều này vẫn chưa đủ để bù đắp tác động tiêu cực từ lợi suất thực cao và dòng vốn ETF rút ròng.

Ở góc độ đó, Bitcoin đang vận động ngày càng giống một tài sản chờ đợi sự truyền dẫn rõ ràng qua lãi suất, thị trường vốn ngắn hạn và kênh ETF – thay vì chỉ phản ứng với những “tin tốt” mang tính khẩu hiệu.

• RSI thúc đẩy kịch bản bứt phá của Bitcoin, chuyên gia nói lời chia tay chu kỳ 4 năm
• Năm 2025 phá vỡ tiền lệ: Bitcoin không tăng sau halving
• Số liệu cho thấy Bitcoin đã ở trong thị trường gấu suốt 2 tháng qua

Vương Tiễn