“Quyền riêng tư là vệ sinh số,” Vitalik Buterin đề cao Ethereum sau vụ rò rỉ dữ liệu ngân hàng

Dữ liệu khách hàng tại các ngân hàng lớn ở Mỹ như JPMorgan, Citi và Morgan Stanley có thể đã bị lộ trong một vụ tấn công mạng vào công ty cung cấp công nghệ thế chấp SitusAMC. Sự cố này khiến đồng sáng lập Ethereum, Vitalik Buterin, nhấn mạnh rằng quyền riêng tư nên được coi là một hành vi “vệ sinh số” cơ bản.

Vụ rò rỉ xuất phát từ việc truy cập trái phép vào hệ thống của SitusAMC, công ty này xác nhận vào thứ Bảy rằng một tác nhân đe dọa đã đánh cắp dữ liệu liên quan đến một số tổ chức tài chính lớn.

Các dữ liệu bị lộ bao gồm “hồ sơ kế toán và các thỏa thuận pháp lý” cũng như “một số thông tin liên quan đến khách hàng của khách hàng chúng tôi.” Phạm vi, tính chất và mức độ của vụ rò rỉ hiện vẫn đang được điều tra, theo thông tin từ công ty.

Buterin lập luận rằng quyền riêng tư nên được coi là vệ sinh kỹ thuật số cơ bản thay vì một tính năng tùy chọn.

“Quyền riêng tư không phải là một tính năng. Quyền riêng tư là vệ sinh,” Buterin trả lời trên Twitter về sự cố này, được tờ New York Times đưa tin. 

Privacy is not a feature. Privacy is hygiene.

— vitalik.eth (@VitalikButerin) November 23, 2025

Ethereum và quyền riêng tư

Phản ứng của Buterin phản ánh quan điểm mà ông đã nhiều lần nhấn mạnh trong năm nay, coi quyền riêng tư là yêu cầu cơ bản của hệ thống số thay vì là một bổ sung.

Trong một bài viết tháng 4, ông đề xuất Ethereum hỗ trợ địa chỉ ẩn danh, tiết lộ có chọn lọc và các công cụ zero-knowledge ở cấp ứng dụng, nhằm giảm thiểu việc lộ dữ liệu cấu trúc như thường thấy trong cả tài chính truyền thống và blockchain công khai.

Shiv Shankar, CEO của Boundless – một thị trường phi tập trung chuyên về tính toán zero-knowledge nhận định: “Gọi quyền riêng tư là ‘vệ sinh’ là một cách đặt lại quan điểm hữu ích. Quyền riêng tư nên được coi tương tự như việc vá server hay thay đổi khóa: là thói quen, không thể thương lượng và được tích hợp sẵn vào hạ tầng, không phải tính năng cao cấp thêm vào sau.”

Vào tháng 10, Ethereum Foundation đã ra mắt một nhóm nghiên cứu tập trung vào quyền riêng tư và giới thiệu Kohaku – ví trình duyệt và bộ phát triển phần mềm hướng tới quyền riêng tư, được Nicolas Consigny và Buterin trình bày tại EFDevcon ở Argentina.

Quyền riêng tư: từ nguyên tắc đến công nghệ

Sự chú trọng này diễn ra trong bối cảnh quyền riêng tư, cả như một nguyên tắc lẫn công nghệ bảo vệ, đang được quan tâm trở lại trên các blockchain lớn.

• Ethereum phát triển các công cụ ở cấp giao thức cùng các layer-2 hướng quyền riêng tư.

• Bitcoin triển khai nâng cấp Taproot và các giải pháp ví bảo mật.

• Solana tập trung vào Light Protocol sau khi các dự án cũ như Elusiv kết thúc.

Quinten van Welzen, trưởng bộ phận chiến lược tại Zano – một blockchain L1 tập trung vào quyền riêng tư – cho biết: “Quyền riêng tư mặc định đảm bảo mọi người đều được bảo vệ bằng các cơ chế mật mã mạnh mà không cần hiểu các công cụ phức tạp hay đưa ra quyết định riêng tư cho từng giao dịch.”

Các đồng tiền số như Zcash, cho phép người dùng chọn giữa giao dịch minh bạch hoặc ẩn danh hoàn toàn, cũng đang thu hút chú ý. Tuần trước, một công ty quỹ hazine niêm yết trên Nasdaq đã mua thêm ZEC, đẩy giá cổ phiếu tăng 469% trong tháng qua.

Ngay từ những ngày đầu, quyền riêng tư đã là nguyên tắc cốt lõi trong crypto, đặc biệt trong mối quan hệ với hệ thống tài chính truyền thống.

“Ngân hàng phải được tin cậy để giữ và chuyển tiền điện tử của chúng ta, nhưng họ cho vay trong các đợt bong bóng tín dụng với dự trữ chỉ là một phần nhỏ,” Satoshi Nakamoto – người sáng lập Bitcoin – viết năm 2009. “Chúng ta phải tin họ về quyền riêng tư, tin rằng họ sẽ không để kẻ trộm danh tính rút cạn tài khoản của chúng ta.”

• Vitalik Buterin: Ethereum cần chống lượng tử trong 4 năm tới
• Vitalik Buterin chỉ trích FTX và “đá đểu” SBF trong khi khen ngợi Ethereum
• Vitalik Buterin cảnh báo hai rủi ro của Ethereum trước BlackRock

Thạch Sanh