BIP-361: Đề xuất đóng băng 74 tỷ USD Bitcoin của Satoshi để chống máy tính lượng tử

Nhà mật mã học Jameson Lopp cùng năm đồng tác giả trong lĩnh vực bảo mật lượng tử Bitcoin đã đề xuất đóng băng các đồng coin dễ bị tấn công bởi máy tính lượng tử trên mạng lưới Bitcoin, bao gồm cả kho dự trữ trị giá 74 tỷ USD của Satoshi Nakamoto, nhằm ngăn chặn nguy cơ bị đánh cắp khi máy tính lượng tử xuất hiện.

Động thái này là phần thứ hai trong đề xuất ba giai đoạn thuộc BIP-361 mang tên “Di chuyển Hậu Lượng tử và Chấm dứt Chữ ký Cũ”, vừa được đăng bản thảo lên GitHub vào thứ Ba.

Đề xuất này giải quyết một rủi ro lớn đối với Bitcoin — khả năng máy tính lượng tử được sử dụng để đánh cắp khoảng 1,7 triệu BTC đang bị khóa trong các địa chỉ P2PK đời đầu, bao gồm cả số tiền của Satoshi, vốn không có khả năng chống lại công nghệ lượng tử. Nếu rơi vào tay kẻ xấu, những đồng coin này có thể làm suy giảm đáng kể giá trị của toàn bộ mạng lưới.

Ba giai đoạn tiến tới bảo mật lượng tử

BIP-361 được xây dựng dựa trên BIP-360, được công bố vào tháng 2, đề xuất một bản nâng cấp soft fork cho loại đầu ra mới gọi là pay-to-Merkle-root (P2MR). Nó hoạt động tương tự như các địa chỉ Taproot (P2TR) hiện tại của Bitcoin nhưng đã loại bỏ đường dẫn khóa dễ bị tấn công lượng tử.

Trong khi BIP-360 bảo vệ các đồng coin mới trong tương lai, nó không giải quyết được khoảng 34% nguồn cung vẫn đang gặp nguy hiểm trừ khi chúng được chuyển sang địa chỉ mới.

BIP-361 đề xuất rằng ba năm sau khi kích hoạt, giai đoạn A của đề xuất sẽ ngăn chặn việc gửi bất kỳ BTC mới nào đến các địa chỉ kiểu cũ, yêu cầu tất cả người dùng chuyển sang các loại địa chỉ kháng lượng tử.

Giai đoạn thứ hai (B) sẽ vô hiệu hóa các chữ ký kiểu cũ và bất kỳ lượng Bitcoin nào vẫn nằm trong các địa chỉ dễ bị tổn thương sẽ bị đóng băng hiệu quả sau năm năm kể từ khi kích hoạt.

Giai đoạn C cung cấp một cơ chế giải cứu tiềm năng bằng cách sử dụng bằng chứng không kiến thức (zero-knowledge proofs), cho phép những người lỡ thời hạn nhưng vẫn giữ cụm từ khôi phục (seed phrase) có thể khôi phục số tiền đã bị đóng băng.

Các tác giả mô tả đây là một “động lực cá nhân để nâng cấp” vì các đồng coin bị mất hoặc bị đóng băng sẽ giúp những đồng coin của mọi người khác có giá trị cao hơn một chút, trong khi các đồng coin được khôi phục bằng lượng tử sẽ làm giảm giá trị của phần còn lại.

“Đây không phải là một cuộc tấn công, mà là một sự phòng thủ: giả thuyết của chúng tôi là hệ sinh thái Bitcoin mong muốn bảo vệ chính mình và lợi ích của mình trước những người muốn không làm gì và để mặc cho kẻ xấu phá hủy cả giá trị lẫn niềm tin.”

Cộng đồng Bitcoin phản ứng dữ dội

Tuy nhiên, đề xuất này sẽ khiến một số UTXO hiện có không thể chi tiêu bởi chủ sở hữu nếu họ không kịp nâng cấp, điều mà một số người coi là sự đi chệch hướng triết học nghiêm trọng so với tinh thần của Bitcoin.

Nhà phát triển và nghiên cứu giao thức Bitcoin Mark Erhardt, người đã chia sẻ BIP-361 trên X vào thứ Ba, đã vấp phải sự phản đối từ cộng đồng với các bình luận như “đề xuất lượng tử này mang tính độc đoán và tịch thu cao… không có lý do chính đáng nào cho việc ép buộc nâng cấp và khiến các khoản chi tiêu cũ trở nên vô hiệu.”

Biên tập viên Brian Trollz của Bitcoin Magazine đã bác bỏ thẳng thừng đề xuất này, người sáng lập TFTC Marty Bent gọi đó là điều “nực cười”, và Phil Geiger, trưởng bộ phận phát triển kinh doanh tại Metaplanet, mỉa mai: “Chúng ta phải đánh cắp tiền của mọi người để ngăn tiền của họ bị đánh cắp.”

Cointelegraph đã liên hệ với Lopp để xin ý kiến nhưng chưa nhận được phản hồi ngay lập tức.