IPO Grayscale thay đổi cách nhà đầu tư tiếp cận quỹ 35 tỷ USD

Grayscale đã nộp mẫu S-1 lên Ủy ban Chứng khoán Mỹ (SEC) ngày 13/11 nhằm niêm yết cổ phiếu phổ thông loại A trên Sàn giao dịch chứng khoán New York (NYSE) với mã GRAY.

Công ty hiện quản lý khoảng 35 tỷ USD thông qua hơn 40 sản phẩm crypto, bao gồm ETF Bitcoin và Ethereum giao ngay. Khi trở thành công ty đại chúng, Grayscale sẽ phải minh bạch hơn về tình hình tài chính và chịu áp lực từ cổ đông, yếu tố có thể ảnh hưởng đến chính sách phí cũng như chiến lược sản phẩm trong tương lai.

Hồ sơ hiện chưa tiết lộ số lượng cổ phiếu chào bán hoặc khung giá. Morgan Stanley, BofA Securities, Jefferies và Cantor sẽ đóng vai trò bảo lãnh phát hành chính.

Hiệu quả tài chính phản ánh áp lực doanh thu

Trong 9 tháng kết thúc ngày 30/9, Grayscale ghi nhận doanh thu 318,7 triệu USD, giảm từ 397,9 triệu USD cùng kỳ 2024. Lợi nhuận ròng đạt 203,3 triệu USD, thấp hơn mức 223,7 triệu USD năm trước. Biên lợi nhuận hoạt động trong kỳ đạt 65,7%.

Mức phí quản lý bình quân giảm xuống 1,39% từ 1,67% do cạnh tranh mạnh từ các ETF chi phí thấp của BlackRock và Fidelity. Tài sản quản lý trung bình giảm từ 31,8 tỷ USD xuống còn 30,6 tỷ USD.

Kết quả năm 2024 cho thấy doanh thu và lợi nhuận ròng lần lượt đạt 506,2 triệu USD và 282,1 triệu USD, đều thấp hơn năm 2023. Nguyên nhân chủ yếu đến từ phí quản lý giảm, dòng vốn rút ra và các khoản phân phối.

Cơ cấu hai lớp cổ phiếu giữ quyền kiểm soát cho DCG

Đợt chào bán sử dụng mô hình hai loại cổ phiếu: cổ phiếu Class B của Digital Currency Group (DCG) có 10 quyền biểu quyết cho mỗi cổ phần, trong khi Class A chỉ có 1. DCG dự kiến nắm khoảng 70% quyền biểu quyết sau IPO thông qua lượng cổ phiếu Class B — dù các cổ phiếu này không có quyền hưởng lợi nhuận.

Cơ cấu này giúp Grayscale đủ điều kiện trở thành “công ty được kiểm soát” theo quy định NYSE và được miễn một số yêu cầu quản trị. Quyền siêu biểu quyết của Class B sẽ chấm dứt nếu tỷ lệ sở hữu của DCG giảm xuống dưới 20% tổng số cổ phần đang lưu hành.

Ảnh hưởng đến nhà đầu tư ETF vẫn mang tính gián tiếp

IPO không làm thay đổi cấu trúc pháp lý, cơ chế giám sát tài sản hay hoạt động của các quỹ ủy thác và ETF hiện tại. Tài sản quỹ vẫn được lưu ký bởi các bên độc lập theo từng thỏa thuận riêng.

Grayscale cho biết việc tái cấu trúc thành mô hình công ty mẹ tại Delaware đầu năm 2025 không gây tác động đáng kể đến hoạt động của các quỹ. Toàn bộ số tiền thu được từ IPO sẽ dùng để mua lại phần sở hữu của các thành viên hiện hữu tại Grayscale Operating, thay vì đầu tư thêm vào hoạt động quỹ hay thay đổi mức phí.

Một phần cổ phiếu IPO được phân bổ cho nhà đầu tư đủ điều kiện của GBTC và ETHE thông qua chương trình phân phối cổ phiếu ưu tiên. Nhà đầu tư phải nắm giữ GBTC hoặc ETHE trước ngày 28/10 và hoàn tất đăng ký trước 24/11. Chương trình không đảm bảo phân bổ và không áp dụng thời gian khóa giao dịch.

Việc niêm yết công khai sẽ buộc Grayscale phải báo cáo tài chính định kỳ, giúp nhà đầu tư ETF có cái nhìn rõ hơn về sức khỏe tài chính của công ty mẹ, rủi ro pháp lý và mức độ tập trung sản phẩm. Hồ sơ cũng cho thấy các quyết định liên quan đến phí và chiến lược mở rộng sản phẩm sẽ chịu giám sát nhiều hơn từ cổ đông đại chúng trong bối cảnh cạnh tranh ETF ngày càng gay gắt.

• Bitwise và Grayscale công bố phí ETF XRP và Dogecoin dù chưa được SEC chấp thuận
• Grayscale gọi Solana là “chợ tài chính của crypto”: Dữ liệu có thực sự chứng minh điều đó?

Thạch Sanh