Bitcoin vượt 95% tổng cung 21 triệu, vẫn còn hơn 100 năm để phát hành

Vào thứ Hai, Bitcoin đã đạt một cột mốc cung quan trọng khi tổng số đồng đã khai thác vượt 19,95 triệu BTC, tương đương 95% tổng cung cố định 21 triệu đồng theo dữ liệu onchain.

Khi tốc độ phát hành mới dần chậm lại qua các sự kiện halving, còn chưa đến 1,05 triệu BTC sẽ được khai thác dưới dạng phần thưởng block subsidy, trước khi các thợ mỏ chỉ còn dựa vào phí giao dịch để duy trì hoạt động.

Đáng chú ý, 230,09 BTC vẫn không thể chi tiêu do được tạo ra từ phần thưởng khối genesis và một số output sử dụng script khiến chúng không thể sử dụng. Ngoài ra, nguồn cung lưu hành của Bitcoin không tính đến các đồng có thể đã bị mất do người dùng làm mất private key.

Lịch trình phát hành Bitcoin

Cơ chế phát hành Bitcoin được lập trình để giảm dần theo thời gian, với phần thưởng block giảm một nửa sau mỗi sự kiện halving. Halving diễn ra tự động sau mỗi 210.000 khối — tương đương khoảng 4 năm — khi đó thợ mỏ nhận được 50% ít Bitcoin hơn cho mỗi khối giao dịch khai thác và thêm vào blockchain. Tuy nhiên, họ vẫn nhận phí giao dịch như bình thường.

Halving gần đây nhất, lần thứ tư, diễn ra vào ngày 20/4/2024, giảm phần thưởng từ 6,25 BTC xuống còn 3,125 BTC mỗi khối. Như vậy, trung bình thợ mỏ hiện khai thác khoảng 450 BTC/ngày, so với 900 BTC/ngày trước halving.

Trước đó, Bitcoin đã trải qua ba lần halving: 2012 (50 → 25 BTC), 2016 (25 → 12,5 BTC) và 2020 (12,5 → 6,25 BTC). Lần halving tiếp theo dự kiến vào khoảng ngày 10/4/2028. Mặc dù phần lớn BTC đã được phát hành, 5% còn lại sẽ được tung ra rất chậm, với phần nhỏ cuối cùng dự kiến khai thác xong vào khoảng năm 2140 — tức hơn 115 năm nữa.

Sự khan hiếm dài hạn

Cơ chế phát hành có kiểm soát là nền tảng trong thiết kế kinh tế của Bitcoin. Mỗi lần halving làm giảm lượng đồng mới phát hành vào thị trường, khiến đường cung trở nên phẳng hơn theo thời gian.

Sau halving 2024, tốc độ tăng cung Bitcoin hàng năm đã giảm xuống dưới 1% và sẽ tiếp tục giảm khi các cắt giảm phần thưởng trong tương lai có hiệu lực. Thợ mỏ, những người xác thực và bảo vệ mạng lưới, sẽ ngày càng dựa vào phí giao dịch khi phần thưởng block giảm.

Thomas Perfumo, Nhà kinh tế tại Kraken Global, nhận định với The Block rằng cơ chế phát hành dự đoán trước và giảm dần là đặc điểm nổi bật phân biệt Bitcoin với các hệ thống tiền tệ truyền thống:

“Cơ chế khan hiếm có lập trình, kết hợp với phát hành dự đoán trước và thiết kế phi tập trung, là điểm khác biệt của Bitcoin so với các loại tiền và tài sản khác. Trong ngắn hạn, giá Bitcoin dao động theo các điều kiện vĩ mô ảnh hưởng đến thị trường toàn cầu, chu kỳ kinh doanh, thanh khoản và tâm lý nhà đầu tư. Về dài hạn, thiết kế ‘tiền cứng’ cùng với khả năng truy cập không hạn chế và sự gia tăng áp dụng sẽ tạo ra giá trị cho mạng lưới.”

Ông Perfumo cũng nhấn mạnh: “Bitcoin vẫn là hàng rào tự nhiên chống lại mất giá fiat và là một trong số ít tài sản trung lập, toàn cầu và dễ tiếp cận. Với nhà đầu tư, đây là công cụ đa dạng hóa mạnh mẽ: tài sản gốc kỹ thuật số, không thuộc chủ quyền và không biên giới. Khi mức độ áp dụng tăng và khung pháp lý trưởng thành, Bitcoin ngày càng được nhìn nhận không chỉ là một công cụ đầu cơ mà còn là thành phần cấu trúc của danh mục đầu tư hiện đại.”