Thượng viện Mỹ tranh luận gay gắt về lợi suất stablecoin và rủi ro rút tiền ngân hàng

Vấn đề chi trả phần thưởng (yield) cho stablecoin một lần nữa trở thành tâm điểm tại Quốc hội Mỹ, khi các nhà lập pháp bày tỏ lo ngại về nguy cơ dòng tiền gửi rời khỏi hệ thống ngân hàng truyền thống.

Trong phiên điều trần ngày thứ Năm của Ủy ban Ngân hàng Thượng viện, Thượng nghị sĩ Angela Alsobrooks cho biết bà và nhiều nghị sĩ ủng hộ đổi mới sáng tạo, song cảnh báo rằng việc trả lợi suất cho stablecoin có đặc điểm tương tự một sản phẩm tiền gửi ngân hàng.

“Chúng tôi lo ngại việc cung cấp một sản phẩm giống tiền gửi ngân hàng nhưng lại không đi kèm các cơ chế bảo vệ và quy định tương ứng có thể dẫn đến làn sóng rút tiền trong tương lai”, bà Alsobrooks nhấn mạnh.

Tranh cãi xoay quanh Đạo luật GENIUS

Cách thức xử lý phần thưởng stablecoin — bao gồm việc các nền tảng có được phép trả lợi suất cho người nắm giữ hoặc giao dịch stablecoin hay không — là nội dung then chốt trong quá trình đàm phán dự luật cấu trúc thị trường crypto.

Vấn đề này đã được đề cập trong Đạo luật GENIUS được thông qua vào tháng 7. Luật cấm tổ chức phát hành stablecoin trả lãi trực tiếp cho người nắm giữ, nhưng không cấm các nền tảng bên thứ ba như Coinbase cung cấp phần thưởng.

Các ngân hàng lập luận rằng nếu cho phép trả lợi suất, dòng tiền gửi có thể chảy khỏi các tổ chức truyền thống, đặc biệt là ngân hàng cộng đồng. Cuối năm ngoái, Independent Community Bankers of America công bố nghiên cứu ước tính việc cho phép trả lợi suất trên stablecoin có thể làm giảm 1,3 nghìn tỷ USD tiền gửi toàn ngành, kéo theo mức suy giảm 850 tỷ USD hoạt động cho vay của các ngân hàng cộng đồng.

Ở chiều ngược lại, các doanh nghiệp crypto cho rằng việc hạn chế lợi suất sẽ kìm hãm đổi mới. Ông Faryar Shirzad của Coinbase từng phản bác lo ngại về rút tiền gửi, khẳng định “không có mối liên hệ đáng kể giữa việc áp dụng stablecoin và tình trạng rút tiền tại các ngân hàng cộng đồng”, đồng thời cho rằng không có lý do để tin các ngân hàng lớn sẽ chịu tác động tiêu cực hơn.

Cơ quan quản lý: Chưa ghi nhận rút tiền quy mô lớn

Tại phiên điều trần, các lãnh đạo cơ quan quản lý ngân hàng — bao gồm Chủ tịch Federal Deposit Insurance Corporation Travis Hill, người đứng đầu OCC Jonathan Gould, Chủ tịch National Credit Union Administration Kyle Hauptman và Phó Chủ tịch Giám sát của Federal Reserve Michelle Bowman — đã trả lời chất vấn từ các thượng nghị sĩ.

Thượng nghị sĩ Thom Tillis cho biết ông sẽ gửi thêm câu hỏi để yêu cầu đánh giá độc lập về rủi ro rút tiền gửi, nhấn mạnh đây là điều kiện cần trước khi Quốc hội tiếp tục thúc đẩy khung pháp lý.

Trong khi đó, Thượng nghị sĩ Bernie Moreno đặt câu hỏi liệu các cơ quan có ghi nhận “làn sóng rút tiền quy mô lớn” khỏi hệ thống ngân hàng hay không. Các lãnh đạo đều cho biết chưa quan sát thấy hiện tượng này.

Chủ tịch FDIC Travis Hill khẳng định hệ thống ngân hàng vẫn đang hoạt động ổn định và từ chối đi sâu vào tranh luận lập pháp, song nhấn mạnh các ngân hàng — cả lớn lẫn nhỏ — vẫn đang phục vụ khách hàng và cộng đồng hiệu quả.

Chủ tịch Ủy ban Ngân hàng Thượng viện Tim Scott cũng phản biện các nghiên cứu do ngành ngân hàng tài trợ, cho biết dữ liệu do nhóm của ông thu thập cho thấy tiền gửi đã tăng sau khi Đạo luật GENIUS được thông qua và xu hướng này có thể tiếp diễn trong năm tới. “Nỗi lo về rút tiền gửi dường như chưa hề trở thành hiện thực”, ông Scott nói.

Nhà Trắng thúc đẩy giải pháp, OCC đề xuất hướng dẫn thực thi

White House được cho là đang thúc đẩy tìm kiếm giải pháp cho vấn đề lợi suất stablecoin, tổ chức nhiều cuộc họp giữa doanh nghiệp crypto và ngân hàng trong tháng qua, đồng thời đặt thời hạn đạt đồng thuận vào cuối tháng này.

Ngay trước phiên điều trần, OCC đã công bố đề xuất triển khai Đạo luật GENIUS, làm rõ phạm vi thẩm quyền đối với các tổ chức phát hành stablecoin, bao gồm công ty con của ngân hàng quốc gia hoặc hiệp hội tiết kiệm liên bang, tổ chức phát hành stablecoin thanh toán đủ điều kiện ở cấp liên bang và bang, cũng như tổ chức phát hành nước ngoài.

Các cơ quan quản lý khác cũng cho biết đang phối hợp xây dựng hướng dẫn thực thi luật mới. Phó Chủ tịch Michelle Bowman nhấn mạnh cơ quan quản lý sẽ làm rõ cách thức xử lý tài sản số nhằm bảo đảm hệ thống ngân hàng sẵn sàng hỗ trợ các hoạt động liên quan đến tài sản số, bao gồm việc xác định tính hợp pháp của các hoạt động và cung cấp phản hồi đối với các mô hình ứng dụng mới.

• Ngân hàng Mỹ muốn siết lỗ hổng stablecoin trong Đạo luật GENIUS
• OCC lấy ý kiến về quy định triển khai Đạo luật GENIUS, hiệu lực sớm nhất 18/1/2027

Vương Tiễn