Do Kwon chính thức lĩnh án 15 năm tù tại Mỹ, bị Thẩm phán nói là “Đáng Khinh”

Đồng sáng lập Terraform Labs Do Kwon đã bị tuyên phạt 15 năm tù vào thứ Tư vì vai trò trong vụ gian lận quy mô lớn khiến khoảng 50 tỷ USD bị “xoá sổ” khỏi thị trường crypto chỉ trong ba ngày vào tháng 5/2022.

Bản án do Thẩm phán Paul Engelmeyer (Tòa án Quận Nam New York – SDNY) đưa ra, cao hơn mức 12 năm mà công tố đề xuất và vượt xa mức 5 năm mà phía luật sư của Kwon đề nghị. Ông phải thi hành án ít nhất một nửa thời gian trước khi có thể nộp đơn xin chuyển về Hàn Quốc, nơi ông tiếp tục đối mặt với các cáo buộc khác lên tới 40 năm tù.

Phiên tuyên án kéo dài với nhiều nạn nhân trình bày trực tiếp hoặc qua điện thoại về thiệt hại mà họ và gia đình phải gánh chịu sau sự sụp đổ của Terra.

Hành vi “mang tính lừa dối nghiêm trọng”

Thẩm phán Engelmeyer cho biết ông cân nhắc đến mức độ “kinh hoàng” của vụ gian lận: số tiền thiệt hại, số lượng nạn nhân, cùng việc Kwon bỏ trốn sang Serbia rồi Montenegro bằng hộ chiếu giả trước khi bị bắt khi đang trên đường đến Dubai.

Trong bài phát biểu kéo dài một giờ, ông chỉ ra nhiều lời nói dối của Kwon, đặc biệt trong giai đoạn UST mất peg cuối cùng: trong khi khuyên nhà đầu tư nhỏ lẻ giữ nguyên vị thế, ông và những người thân cận âm thầm thoát hàng. Thẩm phán gọi hành vi này là “đáng khinh”.

Engelmeyer cũng nhắc đến phong cách mạng xã hội đầy tính chế giễu và kiêu ngạo của Kwon, bao gồm bài đăng Twitter: “Tôi không tranh luận với người nghèo trên Twitter, và xin lỗi, tôi không có tiền lẻ cho cô ấy lúc này.”

Trích sử gia Robert Caro, ông nói: “Quyền lực có khả năng phơi bày bản chất thật. Ông đã miệt thị một người hoài nghi hoàn toàn có lý.”

Bác đề nghị án nhẹ, nghi ngờ “yếu tố chính trị”

Thẩm phán cho rằng mức án 5 năm của phía bào chữa “không thể tưởng tượng nổi”, còn đề xuất 12 năm của công tố “không đủ sức răn đe”, thậm chí nhiều lần hỏi liệu có “ảnh hưởng chính trị” trong thỏa thuận nhận tội – ám chỉ loạt lệnh ân xá gần đây của Tổng thống Donald Trump dành cho các lãnh đạo crypto vướng vòng pháp lý. Cả hai phía đều phủ nhận.

Sau phiên tòa, đại diện Bộ Tư pháp tại SDNY cho biết Kwon đã xây dựng các kế hoạch tinh vi để thao túng nhà đầu tư và thổi phồng giá trị tài sản của Terraform vì lợi ích cá nhân. Khi bị lộ, ông tìm cách che giấu, rửa tiền và tìm kiếm “bảo hộ chính trị” ở nước ngoài để tránh truy tố.

Nhân vật trung tâm trong cú sập crypto năm 2022

Tháng 8 vừa qua, Kwon nhận tội với hai cáo buộc liên quan gian lận commodities, chứng khoán và gian lận dây (wire fraud). Ông thừa nhận “cố ý tham gia và thực sự thực hiện hành vi gian lận” với nhà đầu tư TerraUSD (UST).

Dưới thời Kwon, Terraform Labs là “quân cờ domino” đầu tiên ngã xuống, kéo theo loạt phá sản và thanh lý trên toàn thị trường, kết thúc bằng sự sụp đổ của FTX vào tháng 11/2022. Cựu CEO FTX Sam Bankman-Fried hiện chịu án 25 năm, còn Alex Mashinsky (Celsius) lĩnh 12 năm.

Tại tòa, Kwon thừa nhận trách nhiệm và bật khóc khi nhắc đến vợ và con gái 4 tuổi đang sống tại Hàn Quốc.

Tuy đồng cảm với đứa trẻ, thẩm phán nói ông không thể dành sự khoan dung tương tự cho Kwon, đặc biệt sau khi đọc “hàng trăm lá thư” của nạn nhân, mô tả những gia đình tan vỡ và cuộc sống bị phá hủy.

Thỏa thuận nhận tội giúp giảm án tối đa

Ban đầu, Kwon đối mặt 9 tội danh với tổng mức án tối đa 135 năm. Sau khi nhận tội, công tố giảm còn hai tội danh với mức trần 25 năm và đồng ý đề xuất án 12 năm, cũng như ủng hộ yêu cầu chuyển tù về Hàn Quốc sau khi Kwon thi hành một nửa án.

Tuy nhiên, thẩm phán bày tỏ lo ngại về khả năng Kwon được trả tự do sớm nếu được chuyển về nước, và yêu cầu các bên làm rõ tình trạng pháp lý tại Hàn Quốc cũng như thời gian giam giữ ở Montenegro được trừ vào án tù Mỹ.

Theo hồ sơ công tố mới nộp, họ chưa có thông tin về tiến trình truy tố tại Hàn Quốc, chỉ biết rằng Kwon dường như sẽ tiếp tục tranh tụng. Cục Nhà tù Mỹ sẽ xem xét trừ thời gian Kwon bị giam tại Montenegro vượt quá 4 tháng ông chấp hành án riêng về tội dùng hộ chiếu giả.

• Thẩm phán Hoa Kỳ yêu cầu làm rõ các cáo buộc ở nước ngoài của Do Kwon
• Do Kwon chuẩn bị tuyên án tại Mỹ, vẫn đối mặt nguy cơ 40 năm tù ở Hàn Quốc

Thạch Sanh