Uniswap, Aave và Ethena dẫn đầu đà phục hồi phí DeFi lên 600 triệu USD, tăng 76%

Các giao thức tài chính phi tập trung (DeFi) đã tạo ra khoảng 600 triệu USD phí trong tháng 9, phục hồi đáng kể so với mức thấp nhất trong 12 tháng là 340 triệu USD hồi tháng 3. Mức tăng 76% trong nửa năm qua cho thấy sự trở lại mạnh mẽ của lĩnh vực này, với những cái tên dẫn đầu như Uniswap, Aave và Ethena tiếp tục chiếm ưu thế trong việc tạo doanh thu phí.

Đà phục hồi này diễn ra song song với sự thay đổi trong cách các dự án DeFi tiếp cận mô hình tokenomics – từ việc tập trung vào “tính lan truyền” và yếu tố meme trong giai đoạn cuối năm 2024, sang hướng tiếp cận mang tính tài chính truyền thống hơn, chú trọng vào chỉ số doanh thu và giá trị thực.

Một số giao thức bắt đầu triển khai chương trình mua lại token (buyback), nhằm đưa mô hình hoạt động của họ gần hơn với những tiêu chí mà giới đầu tư tổ chức quen thuộc. Khi các tổ chức tài chính ngày càng quan tâm đến thị trường tiền điện tử, xu hướng này đang trở thành cầu nối giữa DeFi và tài chính truyền thống.

Ngoài Uniswap và Aave, các dự án khác như Ethena, Ether.fi và Maple cũng đang thử nghiệm các cơ chế tích lũy giá trị tương tự, thông qua việc thông qua các đề xuất mua lại token. Điều này cho thấy một xu hướng mở rộng trong toàn bộ hệ sinh thái DeFi – chuyển từ “marketing dựa trên meme” sang “tăng trưởng dựa trên doanh thu thực tế”.

Dù các cơ chế như buyback và chia sẻ doanh thu có nét tương đồng với mô hình tài chính truyền thống, cần lưu ý rằng token tiền điện tử không đồng nghĩa với chứng khoán. Ngoài việc tích lũy giá trị, token còn đóng vai trò trong quản trị (governance), truy cập giao thức và vận hành mạng lưới. Khi ngày càng nhiều dự án áp dụng tokenomics dựa trên doanh thu, thị trường DeFi có thể đang bước vào giai đoạn mà các chỉ số cơ bản sẽ đóng vai trò trọng tâm trong định giá, thay vì chỉ dựa trên câu chuyện và cộng đồng như các chu kỳ trước.