Top 10 cú sập lớn nhất trong lịch sử Bitcoin

Vụ sụp đổ thị trường crypto ngày 11/10/2025 đã quét sạch 19 tỷ USD giá trị của các vị thế đòn bẩy Bitcoin và nhiều tài sản khác. Tuy nhiên, xét theo phần trăm giảm giá, đây vẫn chưa nằm trong số những cú rơi mạnh nhất trong lịch sử Bitcoin.

Từ cú “flash crash” của Mt. Gox cho đến cú sốc phá sản FTX, dưới đây là những thời điểm Bitcoin từng sụp đổ nghiêm trọng nhất — cùng bối cảnh đã dẫn đến chúng.

1. Cú sập Mt. Gox (Tháng 6/2011)

Đây là cú sập kinh điển đầu tiên của Bitcoin. Vào tháng 6/2011, giá Bitcoin giảm khoảng 99,9% trên sàn Mt. Gox sau khi một hacker đánh cắp hàng trăm nghìn USD giá trị BTC và bán ra chỉ với giá 1 cent mỗi đồng.

Thời điểm đó, Mt. Gox chiếm khoảng 90% khối lượng giao dịch Bitcoin toàn cầu, nên sự sụp đổ nội bộ của sàn gần như xóa sạch giá trị toàn bộ thị trường.

Theo Sách Kỷ lục Guinness, Mt. Gox là sàn giao dịch Bitcoin thống trị nhất thời điểm đó, nhưng không phải sàn đầu tiên — danh hiệu này thuộc về BitcoinMarket.

Vụ hack thực tế xảy ra vào ngày 15/6/2011, nhưng phải vài ngày sau mới được công bố. Hacker chiếm quyền kiểm soát một tài khoản kiểm toán của Mt. Gox, từ đó đánh cắp 740.000 BTC của khách hàng và 100.000 BTC của chính công ty. Khi hacker bán tháo toàn bộ số Bitcoin này, giá lao dốc chỉ còn vài cent.

Vào thời điểm đó, 840.000 BTC bị đánh cắp trị giá khoảng 460.000 USD. Nhưng tính theo giá hiện tại, con số này tương đương 94 tỷ USD — xấp xỉ tổng lượng BTC đang được nắm giữ bởi MicroStrategy của Michael Saylor, công ty khai thác MARA Holdings, XXI của Jack Maller, Metaplanet (Nhật Bản), Bitcoin Standard Treasury Co. của Adam Back, và sàn niêm yết công khai Bullish.

2. Mt. Gox sụp đổ lần hai (Tháng 4/2013)

Tháng 4/2013, giá Bitcoin giảm mạnh từ 265 USD xuống 150 USD, mất khoảng 43% giá trị sau khi Mt. Gox bị tấn công DDoS (từ chối dịch vụ).

Tấn công DDoS là hình thức “dội bom” yêu cầu truy cập vào một trang web khiến nó tê liệt, không thể phục vụ người dùng thật. Khi Mt. Gox liên tục bị đóng băng giao dịch giữa lúc lưu lượng truy cập đạt kỷ lục, nỗi sợ hãi lan rộng, dẫn đến làn sóng bán tháo.

Mt. Gox cho biết khi đó các cuộc tấn công kiểu này “diễn ra thường xuyên và có chủ đích”. Theo bài đăng Facebook (đã bị xóa) mà TechCrunch trích dẫn, Mt. Gox viết:

“Kẻ tấn công chờ đến khi giá Bitcoin đạt một mức nhất định, bán ra, làm sàn mất ổn định, chờ mọi người hoảng loạn bán tháo, đợi giá giảm sâu, rồi dừng tấn công và mua vào càng nhiều càng tốt. Lặp lại quy trình này vài lần, chúng kiếm lời lớn.”

3. Nỗi hoảng sợ vì lệnh cấm của Trung Quốc (Tháng 12/2013)

Tháng 12/2013, Ngân hàng Nhân dân Trung Quốc (PBoC) tuyên bố các ngân hàng nước này không được phép giao dịch hoặc xử lý Bitcoin, vì tài sản này không được quốc gia hay cơ quan trung ương nào bảo đảm.

Trước đó, Bitcoin đang trong giai đoạn tăng trưởng mạnh: cuối tháng 11, BTC lần đầu vượt 1.000 USD, và đến ngày 5/12 đạt 1.200 USD. Nhưng chỉ hai ngày sau, giá lao dốc gần 50% xuống dưới 600 USD, khi giới đầu tư phản ứng với lệnh cấm của Bắc Kinh.

Cựu Chủ tịch Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) Alan Greenspan cũng công khai chỉ trích Bitcoin, gọi đây là “bong bóng”:

“Bạn phải thực sự tưởng tượng rất xa mới có thể tìm ra giá trị nội tại của Bitcoin,” ông nói với Bloomberg. “Tôi thì không thể làm được điều đó. Có lẽ ai đó khác thì có.”

4. Lệnh cấm ICO và đóng cửa sàn ở Trung Quốc (Tháng 9/2017)

Đầu tháng 9/2017, Trung Quốc tuyên bố các đợt phát hành coin lần đầu (ICO) là “hình thức huy động vốn bất hợp pháp”.

Ban đầu, thị trường cho rằng đây chỉ là động thái nhắm vào token, không ảnh hưởng đến Bitcoin. Nhưng một tuần sau, khi tin tức lan ra rằng Bắc Kinh sẽ buộc các sàn nội địa phải đóng cửa, nhà đầu tư bắt đầu hoảng loạn.

Khi BTCC, Huobi và OKCoin xác nhận ngừng hoạt động vào ngày 14–15/9, giá Bitcoin giảm 25% chỉ trong hai ngày, từ khoảng 4.400 USD xuống 3.300 USD.

Đợt bán tháo này chấm dứt giai đoạn Trung Quốc thống trị giao dịch crypto, đồng thời chuyển phần lớn thanh khoản sang Nhật Bản và Hàn Quốc.

5. Bong bóng đòn bẩy và hợp đồng tương lai (Tháng 12/2017)

Cuối năm 2017, Bitcoin đạt đỉnh gần 20.000 USD, nhưng ngay sau khi các sàn truyền thống Mỹ CBOE và CME tung ra hợp đồng tương lai Bitcoin, giá lao dốc mạnh.

Chỉ trong 24 giờ, từ 22/12 đến 23/12, Bitcoin rớt từ 16.500 USD xuống còn 11.000 USD, tức giảm hơn 33%, đánh dấu sự khởi đầu cho thị trường giá xuống kéo dài cả năm.

Dù khi đó các sàn crypto như Deribit, BitMEX và Kraken đã có hợp đồng phái sinh, nhưng các tổ chức Phố Wall vẫn ưu tiên sử dụng nền tảng được cấp phép bởi Ủy ban Giao dịch Hàng hóa Tương lai Mỹ (CFTC).

Sau đó, Ngân hàng Dự trữ Liên bang San Francisco công bố báo cáo cho rằng sự sụp đổ này “không phải ngẫu nhiên”:

“Đà tăng và sụt giảm nhanh chóng sau khi hợp đồng tương lai ra đời không trùng hợp ngẫu nhiên. Đây là hành vi điển hình mỗi khi một thị trường phái sinh mới được giới thiệu.”

6. COVID-19: “Thứ Năm Đen” (12/3/2020)

Khi Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) chính thức tuyên bố đại dịch COVID-19, nhà đầu tư toàn cầu hoảng loạn và Bitcoin chứng kiến một trong những cú sập lớn nhất lịch sử.

Ngày hôm sau, giá BTC từ dưới 8.000 USD rơi thẳng xuống khoảng 4.850 USD, mất gần 50% giá trị.

Hơn 1 tỷ USD vị thế đòn bẩy bị thanh lý, dẫn đến hiệu ứng dây chuyền trên các sàn như BitMEX và Binance.

Sự kiện này được gọi là “Black Thursday” (Thứ Năm Đen). Tuy nhiên, cú sập ấy lại mở đầu cho một chu kỳ tăng giá lịch sử, khi Bitcoin phá vỡ mọi kỷ lục trong năm sau đó.

7. “Thứ Tư Đen” – Trung Quốc siết khai thác (19/5/2021)

Giữa tháng 5/2021, Bitcoin chịu cú sốc kép.

Đầu tiên, Tesla tuyên bố dừng chấp nhận thanh toán bằng Bitcoin, khiến giá giảm nhẹ. Nhưng chỉ một tuần sau, Ngân hàng Trung ương Trung Quốc ra lệnh cấm toàn diện hoạt động khai thác và giao dịch crypto.

Ngay lập tức, giá Bitcoin rơi 30% chỉ trong 12 giờ, từ 43.000 USD xuống 30.000 USD, đồng thời hơn 8 tỷ USD vị thế đòn bẩy bị thanh lý.

Đến ngày 22/6/2021, Bitcoin lần đầu tiên trong 6 tháng rơi xuống dưới 30.000 USD.

8. Cú đóng băng của Celsius và hiệu ứng lan truyền (13/6/2022)

Ngày 12/6/2022, nền tảng cho vay crypto Celsius bất ngờ đóng băng việc rút và hoán đổi tài sản, viện lý do “điều kiện thị trường cực kỳ khắc nghiệt”.

Động thái này xảy ra chỉ hai tháng sau vụ sụp đổ của TerraUSD, khiến giới đầu tư hoang mang về một khủng hoảng thanh khoản toàn diện.

Ngay sau thông báo, giá Bitcoin giảm 15%, từ 26.000 USD xuống dưới 22.000 USD.

Sự kiện Celsius được xem là mồi lửa kích hoạt làn sóng vỡ nợ dây chuyền trong toàn ngành crypto.

9. FTX trước bờ vực phá sản (8–9/11/2022)

Khi thông tin rò rỉ cho thấy sàn FTX của Sam Bankman-Fried đối mặt khủng hoảng thanh khoản, thị trường hoảng loạn.

Trong vòng 24 giờ, giá Bitcoin rơi hơn 17%, từ 20.500 USD xuống 16.900 USD, thậm chí có lúc chạm 15.600 USD khi FTX tạm ngừng rút tiền.

Chỉ vài ngày sau, FTX chính thức nộp đơn phá sản, kéo theo hàng loạt công ty khác sụp đổ và gây ra hiệu ứng domino lan rộng toàn ngành trong suốt hai năm.

10. Cú sập 19 tỷ USD đòn bẩy quá mức (Tháng 10/2025)

Ngày 11/10/2025, thị trường crypto chứng kiến cú sập mới nhất, khi 19 tỷ USD vị thế đòn bẩy bị xóa sổ.

Theo các chuyên gia, đây không phải là dấu hiệu rút vốn hàng loạt, mà là vấn đề cấu trúc — hậu quả của đòn bẩy quá mức và thanh khoản yếu.

Sau cú rơi, thị trường đang trong giai đoạn “thiết lập lại”, chờ đợi nhu cầu từ các quỹ ETF quay trở lại và niềm tin được phục hồi.

• Binance xin lỗi và bồi thường cho người dùng tổn thất với USDe, BNSOL, WBETH
• Cơn sụp đổ ngày 11/10 do đòn bẩy quá mức: Wiston Capital
• Ai mới thực sự trắng tay trong cú sập lịch sử 11/10 của thị trường crypto?

Vương Tiễn