Cơn sốt tích trữ Bitcoin của doanh nghiệp hạ nhiệt, Strategy gần như “độc chiếm” lực mua

Làn sóng tích trữ Bitcoin trong doanh nghiệp đang suy yếu rõ rệt: một “canh bạc” trị giá 100 tỷ USD của các công ty niêm yết đã thu hẹp, hoạt động mua vào gần như đóng băng bên ngoài Strategy, và mô hình tài chính từng thúc đẩy xu hướng này bắt đầu mất hiệu lực.

Dữ liệu từ CryptoQuant cho thấy công ty do Michael Saylor dẫn dắt đã mua khoảng 45.000 Bitcoin trong 30 ngày qua — mức cao nhất kể từ tháng 4/2025.

Trong khi đó, toàn bộ các công ty tích trữ Bitcoin khác cộng lại chỉ mua khoảng 1.000 BTC trong cùng kỳ, giảm tới 99% so với mức đỉnh 69.000 BTC vào tháng 8/2025.

Khoảng cách này đã nới rộng đến mức Strategy hiện chiếm khoảng 98% tổng lượng Bitcoin được mua bởi các công ty treasury trong tháng qua. Trái lại, vào tháng 10 năm ngoái, các doanh nghiệp ngoài Strategy từng đóng góp tới 95% lượng mua ròng — cho thấy sự thay đổi mạnh mẽ về cấu trúc thị trường.

Sự tham gia suy giảm mạnh

Sự chững lại không chỉ thể hiện ở quy mô mua mà còn ở số lượng doanh nghiệp tham gia.

Trong 30 ngày qua, các công ty ngoài Strategy chỉ thực hiện 13 giao dịch mua Bitcoin, giảm 76% so với 54 giao dịch vào thời kỳ đỉnh điểm tháng 8/2025. Ngược lại, Strategy vẫn duy trì nhịp độ ổn định với khoảng 4–5 lần mua mỗi tháng.

Điều này phản ánh một thị trường mà cả chiều sâu lẫn độ rộng của nhu cầu đều suy yếu: ít công ty tham gia hơn và mức vốn triển khai cũng thấp hơn đáng kể.

Tính từ đầu năm, Strategy đã tăng thêm khoảng 90.000 BTC, trong khi các công ty khác cộng lại chỉ mua ròng khoảng 4.000 BTC. Kết quả là tỷ trọng nắm giữ của nhóm ngoài Strategy giảm từ 26% (tháng 11/2025) xuống còn 24%, còn Strategy tiếp tục gia tăng vị thế thống trị.

Hiện tại, Strategy nắm khoảng 76% tổng số Bitcoin thuộc các công ty treasury. Hai cái tên lớn tiếp theo là XXI và Metaplanet chỉ chiếm lần lượt 4,3% và 3,5%.

Mô hình phụ thuộc giá tăng đang mất đà

Mô hình tích trữ Bitcoin của doanh nghiệp bùng nổ trong năm ngoái khi giá Bitcoin tăng mạnh và thị trường chứng khoán thưởng cho các công ty cung cấp “đòn bẩy” tiếp xúc với tài sản này.

Khi giá tăng, các doanh nghiệp có thể phát hành cổ phiếu với mức định giá cao hơn giá trị Bitcoin đang nắm giữ, từ đó huy động vốn để mua thêm BTC — thậm chí mở rộng chênh lệch giữa giá trị thị trường và tài sản cơ sở. Một số còn sử dụng nợ để gia tăng vị thế.

Tuy nhiên, cấu trúc này chỉ hoạt động hiệu quả trong thị trường tăng. Khi Bitcoin ngừng tăng và mức premium cổ phiếu thu hẹp, mô hình bắt đầu gặp khó.

Giá Bitcoin đã giảm từ đỉnh 126.000 USD (tháng 10) xuống khoảng 70.000 USD, kéo theo giá trị tài sản ròng (NAV) của các công ty giảm và khiến việc phát hành cổ phiếu trở nên kém hấp dẫn hơn.

Hệ quả là một vòng phản hồi tiêu cực hình thành:

giá Bitcoin giảm → NAV giảm → premium cổ phiếu giảm → khó huy động vốn → giảm khả năng mua thêm Bitcoin.

Áp lực này đã khiến cổ phiếu của nhiều công ty treasury lao dốc mạnh từ đỉnh năm 2025, thậm chí kém hiệu quả hơn cả Bitcoin. Với những doanh nghiệp mua gần đỉnh như Metaplanet, các khoản lỗ chưa thực hiện đang gia tăng.

Áp lực bắt đầu lan rộng

Dấu hiệu căng thẳng đã xuất hiện ở nhiều trường hợp cụ thể.

Một ví dụ là GD Culture — công ty này đã phê duyệt bán toàn bộ 7.500 BTC (trị giá khoảng 503 triệu USD) để mua lại cổ phiếu và hỗ trợ giá.

Ở quy mô toàn ngành, hơn 100 công ty niêm yết từng đổ khoảng 100 tỷ USD vào Bitcoin trong năm ngoái. Hiện giá trị số tài sản này chỉ còn khoảng 83,7 tỷ USD — giảm mạnh so với đỉnh.

Đáng chú ý, trong tuần qua, chỉ có 2 công ty tiếp tục mua thêm Bitcoin, cho thấy nhu cầu đang suy yếu rõ rệt ngoài một nhóm nhỏ các “tay chơi” kiên định.

Ngay cả những doanh nghiệp vẫn theo đuổi chiến lược dài hạn cũng có hoạt động không đồng đều. Chẳng hạn, Metaplanet đã huy động khoảng 40,8 tỷ yên (~255 triệu USD), với khả năng nâng tổng vốn lên 531 triệu USD để mua Bitcoin, nhưng vẫn chưa thực hiện giao dịch mua nào trong năm nay dù đặt mục tiêu nắm giữ 210.000 BTC (hiện có 35.102 BTC).

Giai đoạn mới: chọn lọc hơn và khắc nghiệt hơn

Các phân tích từ Galaxy Digital cho thấy kỹ thuật tài chính từng khuếch đại lợi nhuận nay đang khuếch đại rủi ro khi premium cổ phiếu co lại.

Trong khi đó, 10x Research nhận định giai đoạn “dễ kiếm lợi nhuận” của mô hình này đã kết thúc, khi mức định giá cao so với NAV không còn phổ biến.

Trong bối cảnh đó, thị trường sẽ scrutinize kỹ hơn các yếu tố:

• Lượng cổ phiếu phát hành ở đỉnh
• Giá mua Bitcoin gần chu kỳ cao
• Mức độ sử dụng đòn bẩy nợ

Một giai đoạn chọn lọc hơn đang hình thành. Những công ty có bảng cân đối kế toán mạnh và khả năng tiếp cận vốn bền vững sẽ có lợi thế vượt trội.

Một số doanh nghiệp như Strategy và Strive đang chuyển sang sử dụng cổ phiếu ưu đãi để tiếp tục tích lũy Bitcoin với mục tiêu vượt trội trong dài hạn.

Ngược lại, nhiều công ty khác có thể buộc phải giảm tốc mua vào, điều chỉnh chiến lược vốn, hoặc tìm cách củng cố niềm tin cổ đông nếu thị trường chứng khoán tiếp tục kém thuận lợi.