Vitalik Buterin và bài toán tài trợ hàng hóa công cộng trong kỷ nguyên tiền điện tử

Updated: 04/01/2026 at 8:27

Vào tháng 3 năm 2020, Vitalik Buterin – đồng sáng lập Ethereum – đã chia sẻ trong buổi phỏng vấn với Lex Fridman về một điểm yếu cốt lõi của các hệ thống tiền tệ truyền thống. Ông cho rằng nhiều loại hàng hóa công cộng, cả trên môi trường số lẫn ngoài đời thực, đều gặp vấn đề mất cân đối giữa chi phí và lợi ích. Người đóng góp phải chịu toàn bộ chi phí, trong khi lợi ích lại được phân tán cho toàn xã hội. Sự mất cân bằng này làm giảm động lực tham gia và dẫn đến “bi kịch của tài nguyên chung”, khiến các dự án có giá trị xã hội cao thường bị thiếu tài trợ.

Để giải quyết vấn đề này, Vitalik giới thiệu mô hình Quadratic Funding, cho phép khuếch đại tác động của nhiều khoản đóng góp nhỏ thay vì phụ thuộc vào một vài nhà tài trợ lớn. Cách tiếp cận này phản ánh chính xác hơn giá trị xã hội thực sự của hàng hóa công cộng và được ông xem là nền tảng tiềm năng cho sự bền vững dài hạn, đồng thời đã được thử nghiệm trong hệ sinh thái crypto.

Tuyên bố miễn trừ: Bài viết này chỉ nhằm mục đích cung cấp thông tin dưới dạng blog cá nhân, không phải là khuyến nghị đầu tư. Nhà đầu tư cần tự nghiên cứu kỹ lưỡng trước khi đưa ra quyết định và chúng tôi không chịu trách nhiệm đối với bất kỳ quyết định đầu tư nào của bạn.
Theo Nghị quyết số 05/2025/NQ-CP ngày 09/09/2025 của Chính phủ về việc thí điểm triển khai thị trường tài sản số tại Việt Nam, CoinPhoton.com hiện chỉ cung cấp thông tin cho độc giả quốc tế và không phục vụ người dùng tại Việt Nam cho đến khi có hướng dẫn chính thức từ cơ quan chức năng.

Được đề cập trong bài viết

Trong bài có dùng tiện ích single ticker trích dữ liệu realtime từ Tradingview cho các đồng tiền số như Ethereum

Mới cập nhật

Giá Bitcoin (BTC) đang dao động quanh ngưỡng 93.000 USD tại thời điểm viết bài vào ngày thứ Ba, cho thấy dấu hiệu chững lại khi tiến sát một vùng kháng cự then chốt sau nhịp tăng mạnh gần đây. Lực đỡ từ khối tổ chức vẫn duy trì vai... ...

Hàng đợi rút validator trên mạng lưới Ethereum đã giảm mạnh, gần chạm mức 0 lần đầu tiên kể từ tháng 7 năm ngoái — một tín hiệu cho thấy áp lực bán ETH đang suy yếu, theo nhận định của các nhà phân tích. Dữ liệu từ Validator Queue... ...

Render (RENDER) tiếp tục bứt phá mạnh mẽ khi giao dịch ổn định trên ngưỡng 2,36 USD vào ngày thứ Ba, nối dài đà tăng ấn tượng hơn 50% trong tuần trước. Đà leo dốc này đã đưa vốn hóa thị trường của RENDER vượt mốc 1,2 tỷ USD, qua... ...

Theo nền tảng phân tích on-chain Santiment, việc các “cá voi” tích cực gom Bitcoin cùng động thái chốt lời của nhà đầu tư nhỏ lẻ đang được xem là tín hiệu tích cực, có thể thúc đẩy đà tăng trưởng mạnh mẽ hơn cho thị trường tiền điện tử.... ...

Giá Solana (SOL) tiếp tục mở rộng đà tăng và vượt mốc 137 USD tại thời điểm viết bài vào thứ Ba, tăng hơn 7% trong tuần trước đó. Nhu cầu từ các tổ chức đối với SOL tiếp tục được củng cố khi các quỹ ETF giao ngay ghi... ...

BONK tăng trưởng vượt bậc trong tuần này, với mức tăng giá khoảng 46% trong bảy ngày qua—vượt trội so với phần lớn các đồng meme coin khác. Tuy nhiên, biến động giá chưa phản ánh toàn diện những gì đang diễn ra. Khi phân tích sâu hơn, có thể... ...

Trong tuần qua, giá Cardano (ADA) đã tăng gần 21% và riêng trong 24 giờ qua đã tăng thêm khoảng 7%, đưa nó trở thành một trong những đồng coin lớn có diễn biến tích cực nhất. Đà tăng này ban đầu được đánh giá là khá bền vững, khi... ...

Trong nhiều năm, chiến lược của các tổ chức với crypto khá đơn giản: mua Bitcoin, có thể phân bổ một phần nhỏ cho Ethereum, và bỏ qua phần còn lại của thị trường. Đến năm 2025, khuôn mẫu đó đã bị viết lại. Dù Bitcoin vẫn giữ vị thế... ...

Tuần đầu tiên của năm mới khởi động đầy tích cực, nhờ phản ứng trung lập của thị trường tài chính vĩ mô trước động thái tấn công của Mỹ vào Venezuela. Điều này tạo tiền đề cho triển vọng lạc quan trong phần còn lại của tuần. Theo xu... ...

Tại thời điểm ghi nhận vào ngày thứ Ba, Sui (SUI) đang được giao dịch trên ngưỡng 1,95 USD, tiệm cận mức đỉnh cao nhất trong hai tháng trở lại đây. Đà tăng được duy trì vững chắc sau chuỗi sáu phiên tăng giá liên tiếp, phản ánh tâm lý... ...

Xem thêm bài viết

Chọn chế độ hiển thị:
Bình thường Bảo vệ mắt Dark Mode