Circle đối mặt làn sóng phản đối vì tính năng đảo ngược giao dịch USDC

Việc Circle – công ty phát hành stablecoin USDC – đang cân nhắc giới thiệu tính năng hoàn trả giao dịch trong một số trường hợp đã gây ra một cuộc tranh luận sôi nổi, làm nổi bật sự căng thẳng giữa việc tích hợp tổ chức tài chính truyền thống và các nguyên tắc cốt lõi của tiền điện tử.

Những người phản đối cho rằng đây là một sự tấn công trực diện vào nguyên tắc bất biến (immutability), vốn được xem là nền tảng và lợi thế lớn nhất của blockchain so với hệ thống tài chính truyền thống (TradFi).

Ngược lại, những người ủng hộ tin rằng tính năng này sẽ giúp stablecoin tiến gần hơn đến việc được chấp nhận rộng rãi trong tài chính chính thống. Cơ chế hoàn tiền khi xảy ra gian lận, hack hoặc tranh chấp được xem là một bước đi để thu hút các định chế tài chính lớn vốn quen thuộc với mô hình của ngân hàng.

Circle cho biết khái niệm “đảo ngược giao dịch” chủ yếu sẽ được triển khai trên Arc – blockchain mới của hãng dành riêng cho các tổ chức tài chính. Circle cũng khẳng định cơ chế này “không trực tiếp hủy bỏ hay đảo ngược giao dịch trên blockchain”. Dù vậy, thông tin vẫn khiến cộng đồng chia rẽ, khi một số ý kiến cho rằng tác động bị phóng đại quá mức.

Củng cố giá trị cốt lõi của Bitcoin

Ben Caselin, Giám đốc marketing của sàn giao dịch VALR, lưu ý rằng từ lâu các nhà phát hành stablecoin đã có khả năng đóng băng hoặc phát hành lại tài sản theo yêu cầu của cơ quan quản lý. Ông nhận định nếu áp dụng cho một loại tiền điện tử phi tập trung như Bitcoin thì đây sẽ là sự phá vỡ, nhưng trong trường hợp của Circle, điều này lại càng làm nổi bật vai trò của Bitcoin.

“Đảo ngược giao dịch có thể hữu ích cho một số người dùng stablecoin, nhưng đồng thời càng khẳng định Bitcoin là hàng rào bảo vệ chống lại sự lạm quyền tài chính và một hệ thống bị chính trị hóa quá mức,” Caselin nhấn mạnh.

Andrei Grachev, Giám đốc điều hành của DWF Labs, cho rằng tính năng đảo ngược sẽ tạo ra những cơ chế bảo vệ mới cho tổ chức, nhưng cũng đồng nghĩa hy sinh tính “chung cuộc” vốn có của blockchain.

“Về kỹ thuật, đây là việc bổ sung một lớp quản trị có thể can thiệp sau khi giao dịch đã hoàn tất. Điều này thay đổi hoàn toàn mô hình niềm tin của blockchain,” ông nói. Tuy nhiên, Grachev khẳng định điều này “không phá vỡ blockchain” bởi mục tiêu của các stablecoin như USDC vốn không phải bất biến tuyệt đối, mà là xây dựng uy tín trong các hệ thống mở.

Đưa stablecoin gần hơn với tài chính truyền thống

Trong cuộc phỏng vấn với Financial Times, Heath Tarbert – Chủ tịch Circle – cho rằng hệ thống tài chính truyền thống có nhiều ưu điểm mà crypto chưa có được, bao gồm khung pháp lý rõ ràng, bảo vệ người tiêu dùng và sự ổn định. Đây là những yếu tố giúp TradFi trở nên đáng tin cậy, trong khi thị trường crypto vẫn thường xuyên biến động mạnh.

Grachev dự đoán trong tương lai, stablecoin sẽ bổ sung thêm các công cụ phục hồi khi mất quyền truy cập, nhằm đáp ứng yêu cầu từ các tổ chức tài chính. Ông nhấn mạnh: “Đây không phải là làm cho crypto tập trung hơn, mà là làm cho nó có thể sử dụng ở quy mô lớn, đặc biệt với các tổ chức phải tuân thủ pháp luật.”

Về tin đồn Circle đang xem xét bổ sung lớp bảo mật để che giấu số tiền giao dịch, Grachev cho rằng đây không chỉ là vấn đề quyền riêng tư, mà còn là yêu cầu pháp lý. Ông phân biệt rằng “bảo mật không có nghĩa là bí mật tuyệt đối”, mà là cơ chế cho phép dữ liệu được ẩn với công chúng nhưng vẫn có thể truy cập khi có yêu cầu chính thức từ cơ quan có thẩm quyền.

“Khi thiết kế đúng, cơ chế tiết lộ chọn lọc sẽ đảm bảo cân bằng: tổ chức kiểm soát được thông tin, trong khi cơ quan quản lý vẫn có sự minh bạch khi cần,” Grachev kết luận.

• Circle đề xuất hoàn tiền trên chuỗi thông qua Arc Blockchain để thu hút người dùng tổ chức
• Circle nghiên cứu cơ chế đảo ngược giao dịch USDC: Bảo vệ người dùng hay đe dọa phi tập trung?

Vương Tiễn