Nhịp giảm của vàng có thể bullish hơn cả cú tăng 17%

Giá vàng (XAU/USD) đang giao dịch quanh 4.676 USD vào ngày 3/4, tăng khoảng 17% kể từ khi chạm đáy 4.105 USD hôm 23/3. Đà tăng này nhìn bề ngoài khá thuyết phục. Tuy nhiên, một chỉ báo tương quan độc quyền, sự dịch chuyển trong định vị quyền chọn và cách đọc kỹ hơn báo cáo Commitment of Traders mới nhất cho thấy đợt tăng hiện tại có thể đang được xây trên một nền tảng chưa thực sự vững.

Trong lịch sử, những nhịp tăng mạnh nhất của vàng thường bắt đầu sau khi kim loại quý này tách khỏi diễn biến của dầu, chứ không phải khi cả hai cùng đi lên. Cú bật 17% hiện tại đang đi trên cùng kiểu giao dịch từng xuất hiện trước mỗi đợt điều chỉnh trong chu kỳ này, và một nhịp giảm có kiểm soát để phá vỡ mối liên hệ đó thậm chí có thể mang tính xây nền tích cực hơn so với việc tiếp tục tăng ngay.

Vàng đang tăng, nhưng tương quan quan trọng nhất đã bắt đầu đổi hướng

Kể từ ngày 23/3, giá vàng đã leo dần trong một kênh tăng trên biểu đồ 8 giờ. Cấu trúc này không phải mô hình bear flag, vì kênh giá đã kéo dài quá thời gian điển hình, nhưng cũng chưa thể xác nhận là bullish hoàn toàn nếu giá chưa phá dứt khoát cạnh trên của kênh.

XAU-WTI Correlation Matrix, một chỉ báo tùy chỉnh của BeInCrypto đo tương quan lăn 50 kỳ giữa giá vàng giao ngay (OANDA:XAUUSD) và dầu WTI (TVC:USOIL), hiện ở mức -0,10. Chỉ số này đã giảm khỏi vùng dương từng duy trì trong tháng 3 nhưng hiện có dấu hiệu tăng trở lại.

Mô hình này khá nhất quán. Vào giữa tháng 10, tương quan rơi xuống quanh -0,88 và duy trì âm đến đầu tháng 11. Đó cũng là thời điểm giá vàng khởi động nhịp tăng mạnh nhất. Điều này cho thấy vàng hoạt động tốt nhất khi tách khỏi dầu hoàn toàn và đóng vai trò tài sản trú ẩn độc lập.

Mỗi khi tương quan đạt đỉnh trong vùng dương, vàng lại điều chỉnh. Cuối tháng 1, chỉ số này lên khoảng 0,85 và sau đó vàng giảm trong nhiều tuần. Đầu tháng 3, một đỉnh dương khác xuất hiện đúng lúc vàng chạm 5.422 USD rồi tiếp tục bị bán xuống.

Mức -0,10 hiện tại đặt tương quan vào trạng thái chuyển tiếp. Cú bật 17% kể từ ngày 23/3 diễn ra trong đúng giai đoạn chuyển tiếp này, điều đó có nghĩa một phần đà tăng vẫn được thúc đẩy bởi cùng dòng tâm lý gắn với dầu, thay vì nhu cầu trú ẩn độc lập.

Đó là lý do vì sao một nhịp giảm có kiểm soát lại mang ý nghĩa tích cực. Nếu giá vàng điều chỉnh trong khi dầu vẫn tăng, tương quan có thể nhanh chóng lao về vùng -0,70, đúng khu vực mà vàng từng khởi động mọi đợt tăng độc lập bền vững trong chu kỳ hiện tại.

Đà tăng hiện tại không nhất thiết phải tiếp tục thì mới được xem là bullish với vàng. Điều cần thiết là tương quan phải hoàn tất quá trình reset. Các trader quyền chọn đã bắt đầu phản ứng với nhịp hồi này, và cách họ định vị sẽ cho thấy liệu chuyển động hiện tại có thật sự có niềm tin phía sau hay không.

Cược bullish thay thế vị thế bearish, nhưng nền tảng vẫn mang tính phản ứng

Tỷ lệ put-call của quỹ SPDR Gold Shares ETF (GLD) phản ánh cách giới giao dịch quyền chọn đang định vị quanh giá vàng. Ngày 26/3, tỷ lệ khối lượng put-call ở mức 1,35, tức số lượng quyền chọn bán được giao dịch vượt đáng kể quyền chọn mua. Tâm lý bearish khi đó chiếm ưu thế. Tỷ lệ open interest lúc ấy là 0,53.

Đến ngày 2/4, tỷ lệ khối lượng này đã giảm mạnh xuống 0,70 khi hoạt động mua call tăng vọt còn khối lượng put suy yếu. Tỷ lệ open interest tăng lên 0,56, cho thấy các vị thế long mới đang được mở. Nói cách khác, các cược bearish chi phối trong đợt bán tháo tháng 3 đã được thay bằng lượng tiếp xúc bullish mới.

Nhiều khả năng trader đã phản ứng với cú hồi 17% bằng cách xoay từ put phòng vệ sang call định hướng. Khi các cược bullish chen chúc cùng lúc với việc tương quan với dầu tăng trở lại, những vị thế long mới mở sẽ trở nên dễ tổn thương hơn.

Báo cáo Commitment of Traders (COT), công bố hằng tuần bởi Ủy ban Giao dịch Hàng hóa Tương lai Mỹ (CFTC), càng củng cố cách nhìn này. Báo cáo ngày 24/3, bản mới nhất hiện có, cho thấy vị thế long của nhóm non-commercial (đầu cơ) tăng thêm 4.900 hợp đồng, lên 220.861. Vị thế short giảm 3.558 xuống còn 52.534. Nhìn bề mặt, đây là tín hiệu bullish.

Tuy nhiên, tổng open interest lại giảm 7.463 hợp đồng, xuống 403.925 so với báo cáo ngày 17/3 trước đó. Khi vị thế long tăng nhưng tổng open interest giảm, điều đó thường cho thấy đợt tăng chủ yếu đến từ short covering chứ không phải dòng tiền mua mới có conviction mạnh.

Sự thay đổi giữa hai báo cáo trùng khớp với dữ liệu put-call của GLD. Những người tham gia thị trường theo hướng bearish đã bị cuốn vào cú tăng 17% và buộc phải tái định vị. Động lực này có thể giúp giá đi lên trong ngắn hạn, nhưng trong lịch sử, nó không tạo ra nền tảng đủ vững cho một xu hướng tăng bền của vàng. Vì vậy, các mốc giá hiện tại sẽ quyết định bước đi tiếp theo.

Nghịch lý giữa giá vàng và tương quan

Biểu đồ 8 giờ với các mốc Fibonacci đang xác định mọi vùng giá quan trọng của vàng. Hiện tại, vàng đứng ở 4.676 USD trong kênh tăng.

Để đà tăng được kéo dài, vàng cần đóng nến 8 giờ trên 4.802 USD. Nếu vượt mức này, 5.043 USD sẽ là kháng cự lớn tiếp theo. Phá qua 5.043 USD sẽ đưa vùng 5.422 USD, đỉnh ngày 1/3, trở lại tâm điểm.

Tuy nhiên, nếu vàng chạm 5.043 USD hoặc cao hơn trước khi tương quan hoàn tất quá trình reset về vùng âm sâu, nhịp tăng này có nguy cơ lặp lại đúng mô hình từng xuất hiện trước hai đợt điều chỉnh trước đó. Một cú tăng nữa trong khi tương quan vẫn lơ lửng quanh vùng trung tính, thay vì reset xuống dưới -0,70, sẽ khiến toàn bộ đà đi lên vẫn đứng trên nền tảng chưa hoàn chỉnh.

Ở chiều giảm, 4.490 USD tại Fib 0,236 là hỗ trợ đầu tiên. Nếu thủng mốc này, các vùng 4.297 USD tại Fib 0,382 và 4.141 USD tại mốc 0,5 sẽ lần lượt được chú ý. Đáy 4.105 USD ngày 23/3 gần trùng với vùng 0,5 và cũng chính là nền của cú hồi 17% hiện nay.

Đây cũng là điểm nghịch lý được giải thích rõ nhất. Một nhịp điều chỉnh của vàng về gần 4.105 USD trong khi dầu tiếp tục đi lên có thể sẽ đẩy tương quan quay lại vùng âm.

Một cú giảm đủ để phá vỡ mối liên hệ với dầu sẽ tạo nền vững hơn cho nhịp tăng bền tiếp theo, trong khi việc tiếp tục tăng mà vẫn giữ cả hai tài sản đi cùng nhau sẽ khiến vàng tiếp tục mắc kẹt trong chính vùng quá nóng đã dẫn đến mọi đợt điều chỉnh trong chu kỳ này. Nói cách khác, đóng nến 8 giờ trên 4.802 USD sẽ kéo dài đà tăng trong kênh nhưng vẫn giữ nguyên rủi ro về tương quan; còn một nhịp giảm về 4.105 USD, nếu giúp phá vỡ liên kết với dầu, lại có thể là kịch bản bullish nhất cho quỹ đạo trung hạn của vàng.