Google đang âm thầm trở thành “kiến trúc sư” đứng sau làn sóng xoay trục sang AI của các thợ đào Bitcoin, không phải bằng các thương vụ thâu tóm mà thông qua kỹ thuật bảo lãnh tín dụng quy mô lớn.
Thay vì mua lại doanh nghiệp khai thác, tập đoàn thuộc Alphabet đã cung cấp tối thiểu 5 tỷ USD bảo lãnh tín dụng được công bố cho một nhóm dự án AI của các thợ đào BTC. Dù thị trường thường gọi đây là “hợp tác công nghệ”, bản chất cấu trúc lại gần với kỹ thuật tài chính hơn là liên minh công nghệ.
Sự hậu thuẫn của Google giúp tái định vị các công ty khai thác – vốn trước đây không được xếp hạng tín nhiệm – thành đối tác mà các ngân hàng có thể xem như nhà tài trợ hạ tầng, thay vì nhà sản xuất hàng hóa thuần túy.
Cơ chế vận hành
Cấu trúc giao dịch tương đối đơn giản.
Các thợ đào BTC đóng góp quỹ đất đã cấp điện, kết nối cao áp và các công trình khung. Fluidstack, một nhà vận hành trung tâm dữ liệu, ký hợp đồng thuê đồng vị trí dài hạn với các công ty này cho “tải CNTT trọng yếu”, tức lượng điện cấp cho máy chủ AI.
Google đứng ra bảo lãnh nghĩa vụ thuê của Fluidstack, qua đó mở đường để các ngân hàng thương mại thận trọng có thể thẩm định dự án như nợ hạ tầng, thay vì tài trợ đầu cơ gắn với crypto.
Các thương vụ tiêu biểu
TeraWulf tạo tiền lệ cấu trúc tại khu Lake Mariner, bang New York.
Sau giai đoạn đầu, công ty công bố mở rộng lớn, nâng tổng công suất đã ký hợp đồng lên hơn 360 MW. TeraWulf định giá thương vụ ở mức 6,7 tỷ USD doanh thu đã ký, và có thể đạt 16 tỷ USD nếu gia hạn.
Điểm then chốt là Google nâng mức bảo lãnh lên 3,2 tỷ USD và tăng tỷ lệ sở hữu thông qua chứng quyền lên khoảng 14%.
Vai trò của Google cũng thể hiện rõ trong bước ngoặt AI của Cipher Mining.
Cipher ký hợp đồng lưu trữ AI 10 năm, công suất 168 MW với Fluidstack tại Barber Creek. Dù công ty quảng bá đây là khoảng 3 tỷ USD doanh thu đã ký, động cơ tài chính cốt lõi nằm ở việc Google bảo lãnh 1,4 tỷ USD nghĩa vụ thuê. Đổi lại, Google nhận chứng quyền có thể chuyển đổi thành khoảng 5,4% cổ phần Cipher.
Hut 8 Corp. tiếp tục mở rộng mô hình này vào ngày 17/12, công bố hợp đồng thuê 15 năm với Fluidstack cho 245 MW tải CNTT tại khu River Bend, bang Louisiana.
Tổng giá trị hợp đồng đạt 7 tỷ USD. Các nguồn tin thị trường và công bố của doanh nghiệp xác nhận JPMorgan và Goldman Sachs đang cấu trúc tài trợ dự án, điều chỉ khả thi khi Google đứng ra “bảo lãnh tài chính” cho nghĩa vụ thuê.
Vì sao hợp đồng AI hấp dẫn hơn biên lợi nhuận đào bitcoin
Sự xoay trục mang tính cấu trúc này xuất phát từ kinh tế khai thác suy yếu.
Theo CoinShares, chi phí tiền mặt trung bình để sản xuất 1 BTC của các thợ đào niêm yết vào khoảng 74.600 USD, còn tổng chi phí – tính cả khấu hao – gần 137.800 USD.
Trong bối cảnh BTC giao dịch quanh 90.000 USD, biên lợi nhuận của các thợ đào thuần túy bị nén mạnh, buộc hội đồng quản trị tìm kiếm dòng tiền ổn định hơn.
Đích đến là AI và điện toán hiệu năng cao. CoinShares cho biết các thợ đào đại chúng đã công bố hơn 43 tỷ USD hợp đồng AI và HPC trong 12 tháng qua.
Với cấu trúc này, các ngân hàng có thể thẩm định hợp đồng thuê công suất AI 10–15 năm như doanh thu định kỳ và kiểm tra theo các chỉ số bao phủ dịch vụ nợ. Ngược lại, thu nhập từ đào bitcoin biến động theo độ khó mạng và phần thưởng khối, yếu tố mà hầu hết tổ chức cho vay không muốn dựa vào.
Vai trò của Google là cầu nối. Với tư cách bên tăng cường tín dụng, Google hạ thấp rủi ro cảm nhận, cho phép thợ đào tiếp cận vốn với chi phí gần với các nhà phát triển trung tâm dữ liệu truyền thống.
Về phía Google, cấu trúc này tối ưu hiệu quả vốn. Thay vì gánh toàn bộ chi phí xây vỏ trung tâm dữ liệu hoặc chờ đợi hàng đợi kết nối, công ty đảm bảo quyền tiếp cận dài hạn với nguồn điện sẵn sàng cho tính toán thông qua Fluidstack, đồng thời giữ tùy chọn tăng trưởng qua chứng quyền cổ phần tại các thợ đào.
Rủi ro vận hành và chuỗi đối tác
Dù logic tài chính thuyết phục, khâu triển khai vận hành chứa đựng rủi ro đáng kể.
Thợ đào Bitcoin vốn tối ưu cho điện rẻ và có thể cắt giảm linh hoạt. Ngược lại, khách hàng AI đòi hỏi tiêu chuẩn trung tâm dữ liệu, gồm kiểm soát môi trường nghiêm ngặt và cam kết mức dịch vụ chặt chẽ.
Việc chuyển từ khai thác “nỗ lực tối đa” sang độ tin cậy gần như liên tục đòi hỏi thay đổi sâu về văn hóa vận hành và hạ tầng vật lý. Nếu chi phí cải tạo làm mát vượt ngân sách hoặc nâng cấp kết nối bị chậm trễ, hệ quả sẽ là vi phạm hợp đồng chứ không còn là chi phí cơ hội.
Cấu trúc này cũng tạo ra mức độ tập trung đối tác cao.
Chuỗi kinh tế phụ thuộc vào Fluidstack với vai trò trung gian. Dòng tiền dựa trên khả năng giữ chân khách thuê AI của Fluidstack và, sau cùng, là cam kết bảo lãnh kéo dài hơn một thập kỷ của Google.
Nếu chu kỳ hưng phấn AI hạ nhiệt hoặc khách thuê ép đàm phán lại, chuỗi này có thể trở thành điểm nghẽn duy nhất. Các thợ đào về thực chất đang đặt cược vào việc Google tiếp tục là “người chống lưng cuối cùng”, trong khi quyền truy đòi pháp lý đi qua bên trung gian.
Hệ quả dài hạn
Tác động của các thương vụ này vượt ra ngoài tài trợ dự án, chạm tới chính sách cạnh tranh và ngân sách an ninh dài hạn của Bitcoin.
Bằng cách dựa vào bảo lãnh tín dụng thay vì mua tài sản trực tiếp, Google có thể gom quyền tiếp cận đất đã cấp điện và công suất – những đầu vào khan hiếm nhất trong làn sóng xây dựng AI – mà không kích hoạt rà soát sáp nhập.
Nếu mô hình này nhân rộng trên nhiều khu, các nhà phê bình có thể lập luận rằng Google đã tạo ra một dạng “tiện ích ảo”: không sở hữu tòa nhà nhưng vẫn chi phối ai được triển khai tính toán quy mô lớn trên các lưới điện đó. Khi ấy, cơ quan quản lý có thể phải cân nhắc liệu quyền kiểm soát công suất AI dài hạn, dù thông qua hợp đồng thuê, có cần giám sát chống độc quyền chặt chẽ hơn hay không.
Với Bitcoin, đánh đổi khá rõ ràng. Mỗi megawatt chuyển từ khai thác sang AI làm giảm lượng điện bảo vệ mạng lưới.
Thị trường từng giả định hashrate tăng gần tuyến tính theo giá khi thiết bị hiệu quả hơn và vốn mới đổ vào. Nhưng nếu các nhà vận hành hiệu quả nhất có hệ thống chuyển những địa điểm tốt nhất sang hợp đồng AI, tăng trưởng hashrate sẽ bị kìm hãm và trở nên đắt đỏ hơn, để lại tỷ trọng sản xuất khối lớn hơn cho các nguồn điện kém chất lượng hoặc bị “mắc kẹt”.
Vương Tiễn
Bitcoin 
Ethereum 
Tether 
BNB 
XRP 
USDC 
Solana 
TRON 
Lido Staked Ether 
Dogecoin 
Figure Heloc 
Cardano 
Bitcoin Cash 
WhiteBIT Coin 
Wrapped stETH 
USDS 
Wrapped Bitcoin 
Binance Bridged USDT (BNB Smart Chain) 
Wrapped Beacon ETH 
Tìm kiếm
X (Twitter):
@coinphoton_vi
Discord:
@coinphoton_vn
