Số lượng token bùng nổ từ 20.000 lên 18,9 triệu nhờ Solana, Base, BSC

Số lượng token có thể giao dịch đã tăng phi mã kể từ năm 2022. Theo dữ liệu từ CoinMarketCap, hiện có khoảng 18,9 triệu tài sản kỹ thuật số được theo dõi — so với chỉ hơn 20.000 token vào năm 2022.

Vào tháng 1/2022, các nền tảng dữ liệu lớn chỉ ghi nhận khoảng 20.000 tài sản được niêm yết. Đến giữa năm 2025, con số này đã tăng gấp 945 lần chỉ trong vòng 3 năm rưỡi — một tốc độ tăng trưởng chưa từng có.

Tuy nhiên, sự bùng nổ này không phân bố đều mà tập trung chủ yếu ở ba mạng lưới có thông lượng cao: Solana, Base và BNB Chain. Các yếu tố thúc đẩy bao gồm phí giao dịch rẻ, công cụ khởi tạo token đơn giản, cùng văn hóa thử nghiệm nhanh chóng.

Ba “ông vua” thống trị cuộc chơi

Solana là tâm điểm của làn sóng này. Trong vòng 12 tháng qua, mạng lưới này đã chứng kiến khoảng 18 triệu token mới được tạo ra, chủ yếu nhờ các “nhà máy memecoin” và nền tảng phát hành không cần code, giúp người dùng có thể khởi tạo token với chi phí chỉ vài cent.

Riêng nền tảng Pump.fun đã tạo ra xấp xỉ 11,4 triệu token SPL tính đến cuối tháng 7/2025, theo dữ liệu từ bảng điều khiển Dune do người dùng oladee phát triển. Con số này tăng từ khoảng 8,7 triệu hồi tháng 3/2025, tương đương mức tăng 31% chỉ trong 4 tháng.

Số token mới trên Solana thậm chí vượt tổng lượng phát hành mới của Base, BSC, Tron, Polygon, Optimism, Arbitrum và Ethereum trong cùng kỳ.

Hầu hết các token này có vốn hóa cực nhỏ, được tạo ra với mục đích giải trí, viral hoặc đầu cơ, và phần lớn không bao giờ vượt qua giai đoạn vài ví sở hữu và một bể thanh khoản nông.

Base là cái tên tăng tốc nhanh nhất. Chỉ trong vòng chưa đầy một năm, các nhà phát triển đã triển khai hơn 8,4 triệu token fungible trên mạng lưới này.

Việc tích hợp công cụ phát hành token gắn với nền tảng Zora đã tạo ra một chu kỳ mint token nhanh chóng trên Layer 2 của Coinbase. Theo bảng điều khiển Dune do Sealaunch xây dựng, riêng trong năm 2025 đã có hơn 1,5 triệu token dành cho người sáng tạo nội dung được tạo ra, phần lớn tập trung tại Base sau khi được tích hợp vào ứng dụng gốc.

Đáng chú ý, cuối tháng 7, Base đã vượt Solana về số lượng token được tạo ra mỗi ngày, nhờ xu hướng “content coin” — biến các bài đăng mạng xã hội thành token hóa ở quy mô lớn.

BSC: Vẫn là mảnh đất màu mỡ

Binance Smart Chain (BSC) — mạng lưới từng đi đầu trong làn sóng token giá rẻ từ năm 2021 — vẫn tiếp tục đóng vai trò lớn trong việc phát hành tài sản mới.

Theo BscScan, hiện có gần 4,7 triệu hợp đồng token BEP-20 được ghi nhận trên BNB Chain — hệ sinh thái bao gồm cả BSC, cho thấy vị thế của nó như một nền tảng mass-mint cho các token fungible.

Dù tỷ trọng phát hành mới đã giảm tương đối so với Solana và Base, BNB Chain vẫn là nơi lý tưởng để triển khai token nhanh, rẻ và dễ dàng.

Cái giá của sự bùng nổ: Thanh khoản suy giảm

Mặt trái của làn sóng “phát hành thời kỳ Cambri” này chính là thanh khoản ngày càng cạn kiệt. Dòng tiền không theo kịp nguồn cung. Thanh khoản stablecoin trung bình trên mỗi token đã giảm mạnh từ khoảng 1,8 triệu USD vào năm 2021 xuống chỉ còn khoảng 5.500 USD vào đầu năm 2025.

Thực tế là, phần lớn trong số 18,9 triệu token hiện nay đều thiếu thanh khoản, giao dịch thưa thớt và dễ bị thao túng giá. Chỉ vài trăm USD giao dịch có thể khiến giá tăng vọt hoặc sụp đổ, và tình trạng rug-pull vẫn phổ biến ở những dự án phát hành thiếu đầu tư nghiêm túc.

Cấu trúc thị trường đang tái định hình theo hướng giá trị tập trung vào một số ít tài sản chính. Dù tài sản phát hành mới tăng theo cấp số nhân, vốn hóa lại tiếp tục đổ về các mạng lưới đã được kiểm chứng như Bitcoin và Ethereum, trong khi phần “đuôi dài” ngày càng mất giá trị.

Với các dự án, chỉ tồn tại token không còn là lợi thế. Họ buộc phải chứng minh được nhu cầu bền vững thông qua người dùng thực, doanh thu, dòng tiền hoặc tiện ích hấp dẫn nếu muốn thu hút dòng vốn trong một thị trường bão hòa.

Bản thân các mạng lưới cũng đứng trước những đánh đổi. Thông lượng cao và phí thấp mở ra không gian sáng tạo không cần xin phép, nhưng cũng dễ bị lạm dụng và bội thực.

• 3 altcoin này dẫn đầu đà giảm khi Bitcoin suy yếu
• Đà tăng của Bitcoin tạm chững: Điều chỉnh ngắn hạn hay kết thúc chu kỳ tăng?
• Top 3 Altcoin đáng chú ý vào cuối tuần này

Vương Tiễn