Nigeria lập Hội đồng Quản lý Tài sản Ảo, siết khung pháp lý tài sản số

Tổng thống Nigeria, Bola Tinubu, đã công bố một khuôn khổ pháp lý toàn diện nhằm quản lý thị trường tài sản số đang tăng trưởng nhanh của quốc gia này, với điểm nhấn là việc thành lập Hội đồng Quản lý Tài sản Ảo (Virtual Asset Regulatory Council – VARC).

Theo khuôn khổ mới, Ngân hàng Trung ương Nigeria (CBN) và Cơ quan Thuế Nigeria (NRS) sẽ cùng giám sát các tài sản ảo không phải chứng khoán thông qua Cơ quan Quản lý Tài sản Ảo (VARA). VARC sẽ đóng vai trò cơ quan điều phối chiến lược, do Thống đốc CBN và Chủ tịch điều hành NRS đồng chủ trì, đánh dấu sự thay đổi đáng kể trong cách tiếp cận của Nigeria đối với lĩnh vực fintech và tài sản số.

Một điểm then chốt của cơ chế mới là phân định rõ giữa tài sản ảo dạng chứng khoán và không phải chứng khoán. VARA sẽ quản lý các tài sản không phải chứng khoán như stablecoin, token thanh toán và tiền gửi được token hóa, trong khi Ủy ban Chứng khoán và Giao dịch Nigeria tiếp tục giám sát các tài sản được phân loại là chứng khoán.

Nhà phân tích ngành Rume Ophi, còn được biết đến với biệt danh “Cryptopreacher”, nhận định đây là một bước ngoặt quan trọng. Ông cho rằng việc thành lập VARC cho thấy cách tiếp cận thận trọng và phối hợp hơn trong giám sát tài sản số, đồng thời phù hợp với cam kết trong cương lĩnh tranh cử năm 2023 của Tổng thống Tinubu về việc cải cách chính sách để khuyến khích ứng dụng công nghệ blockchain và crypto một cách thận trọng.

Động thái này được đưa ra chỉ hơn một tháng sau khi Ủy ban Chứng khoán và Giao dịch Nigeria gây tranh cãi vì nâng mạnh yêu cầu vốn tối thiểu đối với các công ty tài sản số. Nhiều ý kiến trong ngành cho rằng các rào cản tài chính mới có thể kìm hãm đổi mới sáng tạo và buộc startup nội địa chuyển hoạt động ra nước ngoài.

Theo quy định mới, cả nền tảng trong nước và nước ngoài đều phải đăng ký và tuân thủ các tiêu chuẩn nghiêm ngặt về xác minh danh tính khách hàng (KYC) và an ninh mạng. Đổi lại, doanh nghiệp sẽ được công nhận chính thức, cải thiện khả năng tiếp cận dịch vụ ngân hàng truyền thống và đủ điều kiện tham gia các quan hệ đối tác được quản lý. Ngoài ra, một cơ chế “sandbox” cho tài sản ảo cũng sẽ cho phép các công ty thử nghiệm hoạt động dưới sự giám sát trước khi hoàn tất cấp phép.

Chính quyền Tinubu xem đây là một phần trong chiến lược mở rộng kinh tế số và hiện thực hóa mục tiêu xây dựng nền kinh tế trị giá 1.000 tỷ USD vào năm 2030. Tuy nhiên, hiệu quả thực tế của khuôn khổ này sẽ phụ thuộc lớn vào cách thức triển khai trong thời gian tới.