5 biểu đồ cho thấy crypto thay đổi ra sao trong 2025

Sau một năm 2024 tích cực đối với ngành crypto, năm 2025 đã không đáp ứng được kỳ vọng theo chu kỳ bốn năm — mặc dù Bitcoin vẫn đạt mức cao kỷ lục — và kết thúc với một năm tiêu cực khi nhiều altcoin vật lộn để chạm gần các đỉnh trước đó.

Tuy nhiên, ngành công nghiệp này vẫn chứng kiến những thay đổi đáng kể, từ dòng tiền tiếp tục đổ vào các quỹ ETF crypto spot tại Mỹ, mức độ áp dụng stablecoin đạt kỷ lục, thị trường dự đoán (prediction market) bước vào dòng chính, sự hồi sinh của các sàn perp DEX sau Hyperliquid, đến sự bùng nổ rồi sụt giảm của các DAT. Dưới đây là năm biểu đồ minh họa cho những thay đổi trong năm 2025.

Quỹ ETF crypto spot tại Mỹ tiếp tục phát triển

Các quỹ ETF Bitcoin spot từ Ark Invest/21Shares, Bitwise, BlackRock, Fidelity, Franklin Templeton, Grayscale, Invesco, Valkyrie (nay là CoinShares), VanEck và WisdomTree ghi nhận khoảng 21,8 tỷ USD dòng vốn ròng trong năm 2025, theo dữ liệu tổng hợp của The Block, thấp hơn đáng kể so với 35,4 tỷ USD của năm 2024. Tuy vậy, các ETF này vẫn là một trong những sản phẩm ETF thành công nhất, cạnh tranh với những quỹ ETF lớn và lâu đời trên thế giới, bao gồm Vanguard S&P 500 ETF (VOO) và Invesco QQQ Trust (QQQ) theo chỉ số Nasdaq-100.

Riêng quỹ IBIT của BlackRock dẫn đầu, thu hút 24,9 tỷ USD dòng vốn ròng trong năm 2025, bù đắp cho các quỹ khác bị rút vốn, với tổng tài sản quản lý khoảng 66 tỷ USD và chiếm hơn 70% thị phần theo khối lượng giao dịch của các ETF.

Các ETF Ethereum spot cũng chứng kiến nhu cầu chậm hơn dự đoán, nhưng vẫn ghi nhận khoảng 9,8 tỷ USD dòng vốn ròng, cao hơn đáng kể so với 2,7 tỷ USD của năm trước, kể từ khi ra mắt vào tháng 7/2024.

Trong tháng 9, SEC đã phê duyệt tiêu chuẩn niêm yết mới cho các ETF crypto, tạo “lối tắt” rút ngắn thời gian chờ để các sản phẩm đầu tư liên quan tài sản số tiếp cận thị trường. Các ETF spot cho Solana, Litecoin, XRP, Dogecoin, HBAR và Chainlink ra mắt sau đó, với sản phẩm dựa trên XRP dẫn đầu, thu hút 1,2 tỷ USD dòng vốn ròng kể từ ngày 13/11.

Nguồn cung stablecoin đạt mức áp dụng cao kỷ lục

Việc áp dụng stablecoin bùng nổ trong năm 2025 nhờ các công ty thanh toán lớn, sự rõ ràng về quy định theo GENIUS Act và cơ sở hạ tầng blockchain mới, với tổng nguồn cung stablecoin gắn với USD trên các blockchain đạt gần 300 tỷ USD.

Stripe ra mắt tài khoản stablecoin tại hơn 100 quốc gia, hỗ trợ giữ số dư, chuyển đổi ngay lập tức, thanh toán xuyên biên giới và chi tiêu bằng thẻ. Công ty cũng giới thiệu Tempo, một Layer 1 native stablecoin phát triển cùng Paradigm, với Visa là một trong những đối tác đầu tiên khám phá giải quyết thanh toán trên mạng lưới này.

Một làn sóng blockchain ưu tiên stablecoin — bao gồm Tempo, Stable và Plasma — đã định hình sự thay đổi cơ sở hạ tầng năm 2025, cung cấp giải quyết giao dịch nhanh, phí dự đoán theo stablecoin và tính thanh khoản tích hợp cho thanh toán thực tế, chuyển tiền và giải quyết doanh nghiệp.

Tether vẫn duy trì vị thế thống trị, với nguồn cung USDT vượt 187 tỷ USD, chiếm hơn 64% thị trường, đồng thời ra mắt biến thể USAT tuân thủ pháp lý Mỹ. USDC của Circle tăng trưởng, đạt hơn 76 tỷ USD (26% thị phần), và USDe của Ethena đứng thứ ba với khoảng 6,3 tỷ USD (2,2% thị phần).

Về hỗ trợ blockchain, Ethereum dẫn đầu nguồn cung stablecoin, tiếp theo là Tron, trong khi SOL, BNB Chain và Hyperliquid đứng ở các vị trí tiếp theo.

Thị trường dự đoán trở thành dòng chính

Đầu năm 2025, lo ngại rằng các nền tảng như Polymarket sẽ không đáp ứng được kỳ vọng sau bầu cử tổng thống Mỹ 2024. Tuy nhiên, prediction market đã trở thành xu hướng chính, đạt kỷ lục người dùng và khối lượng giao dịch hàng tháng, với Kalshi cạnh tranh Polymarket để giành vị thế dẫn đầu.

Kalshi áp dụng chiến lược tập trung và ưu tiên quy định, có được giấy phép CFTC quan trọng và thắng kiện cho phép niêm yết hợp đồng chính trị. Nay nền tảng này đang mở rộng ra thị trường toàn cầu thông qua tích hợp crypto và blockchain với Solana và Base.

Polymarket, nền tảng phi tập trung trên Polygon (sidechain EVM của Ethereum), nhanh chóng trở thành sàn dự đoán lớn nhất toàn cầu. Từ tháng 3, Kalshi vượt Polymarket về khối lượng giao dịch hàng tháng, đạt 6,3 tỷ USD so với 2,2 tỷ USD. Polymarket gần đây mới phục vụ khách hàng Mỹ qua QCEX và lên kế hoạch phát hành token POLY trong tương lai.

Hai nền tảng huy động vốn đáng kể: Kalshi gọi 1 tỷ USD với định giá 11 tỷ USD, Polymarket nhận 2 tỷ USD từ ICE, và dự kiến huy động thêm với định giá 15 tỷ USD. Cả hai cũng ký hợp tác mới trong thể thao, truyền thông và tài chính, mở rộng sự hiện diện trong prediction market.

Sự hồi sinh của perp DEX

Sau “cơn sốt” perp-DEX năm 2021 và sự sụt giảm của dYdX, GMX, Hyperliquid đã thắp lại hứng thú của trader trong năm 2025, đẩy khối lượng onchain derivatives lên mức kỷ lục và thu hút nhiều đối thủ mới.

Hyperliquid dẫn đầu phần lớn năm 2025, ra mắt stablecoin USDH và HIP-3 cho phép tạo thị trường perp permissionless. Nâng cấp này mở rộng lớp giải quyết, tăng thanh khoản và tiến gần hơn đến phi tập trung hoàn toàn.

Aster, ban đầu tập trung trên BNB Chain và được YZi Labs hậu thuẫn, bùng nổ mùa hè sau khi đổi thương hiệu từ APX Finance, với sự ủng hộ từ Changpeng Zhao giúp token ASTER tăng từ FDV 560 triệu USD lên hơn 15 tỷ USD. Tuy nhiên, sau cảnh báo rửa giao dịch từ DefiLlama, đà tăng chững lại.

Ethereum-based Lighter nổi lên là đối thủ Hyperliquid mới, huy động 68 triệu USD với định giá 1,5 tỷ USD, triển khai giao dịch spot ETH trước khi phát hành token LIT. Khối lượng giao dịch perp protocol vượt 1.000 tỷ USD trong tháng 10, với Hyperliquid chiếm 308,5 tỷ USD, Lighter 272,5 tỷ USD và Aster 259,9 tỷ USD. Trong tháng 11, Lighter vượt hai đối thủ, dẫn đầu đến hết tháng 12.

Sự bùng nổ và sụt giảm của DAT

Công ty kho bạc BTC Strategy (trước MicroStrategy) tiếp tục mua mạnh Bitcoin, chiếm hơn 3% tổng cung 21 triệu BTC, với số dư hiện vượt 672.000 BTC.

Điểm đáng chú ý là việc Strategy tạm dừng mua Bitcoin hàng tuần vào tháng 7, tạo đỉnh hype cho cơn sốt DAT, nhưng nhanh chóng hạ nhiệt. Số lượng công ty kho bạc Bitcoin tăng lên khoảng 200, nhưng giá cổ phiếu nhiều công ty giảm mạnh so với đỉnh mùa hè, tỷ lệ vốn hóa thị trường trên giá trị ròng giảm mạnh. Cổ phiếu Strategy giảm 66%, mNAV xuống dưới 1, nghĩa là công ty giá trị thấp hơn số Bitcoin nắm giữ.

Các công ty kho bạc Ethereum và Solana cũng tương tự: BitMine của Tom Lee giảm 79,5%, Forward Industries giảm 83% sau khi tích lũy hơn 4,1 triệu ETH và 6,9 triệu SOL trong năm.

Tổng vốn hóa thị trường của các DAT dẫn đầu giảm 46%, từ đỉnh 176 tỷ USD xuống 94 tỷ USD trong năm 2025, mặc dù một số miner Bitcoin đa dạng hóa AI vẫn đạt hiệu suất vượt trội.

• Toàn cảnh Bitcoin 2025: Lực mua nhỏ lẻ đi lên giữa lúc “cá voi” thoái lui
• Những câu chuyện về tiền điện tử thất bại nhất năm 2025

Hàn Tín